7000 zł z ZUS. Nie wypłacą ich automatycznie. Po 12 miesiącach możesz stracić prawo do pieniędzy

Od 1 stycznia 2026 roku zasiłek pogrzebowy wynosi 7000 zł. Pieniądze nie trafiają jednak do rodziny automatycznie po śmierci bliskiej osoby. Trzeba złożyć wniosek i – co niezwykle ważne – pilnować terminu. Standardowo dokumenty muszą trafić do ZUS w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci. Po upływie tego czasu roszczenie się przedawnia i świadczenia można już nie otrzymać.

Fot. Warszawa w Pigułce

Nowa wysokość zasiłku obowiązuje w przypadku osób, które zmarły od 1 stycznia 2026 roku. Wcześniej świadczenie przez wiele lat wynosiło 4000 zł. Zmiana oznacza więc wzrost aż o 3000 zł.

7000 zł niezależnie od kosztu pogrzebu

W przypadku członka rodziny zasada jest korzystna.

Jeżeli uprawniony członek rodziny poniósł koszty pogrzebu, zasiłek wynosi:

7000 zł

i – zgodnie z informacją ZUS – wysokość ta nie zależy od tego, czy sam pogrzeb kosztował mniej czy więcej.

Do członków rodziny ZUS zalicza m.in. małżonka, rodziców, dzieci, rodzeństwo, dziadków, wnuki oraz określone osoby pozostające pod opieką prawną.

Inaczej wygląda sytuacja osoby spoza rodziny albo instytucji, która pokryła koszty pochówku.

W takim przypadku świadczenie odpowiada faktycznie poniesionym i udokumentowanym wydatkom, ale nie może przekroczyć 7000 zł.

ZUS nie wypłaci pieniędzy sam z siebie

Sama śmierć osoby ubezpieczonej lub emeryta nie uruchamia automatycznie przelewu.

Trzeba złożyć:

wniosek Z-12 o zasiłek pogrzebowy

oraz dokumenty wymagane w danej sytuacji.

ZUS wskazuje m.in. rachunki dotyczące poniesionych kosztów pogrzebu. W określonych przypadkach potrzebne mogą być również inne dokumenty, np. dokumentacja związana z aktem zgonu sporządzonym za granicą.

Wniosek można dostarczyć osobiście do ZUS, wysłać pocztą, przekazać elektronicznie przez eZUS albo złożyć za pośrednictwem zakładu pogrzebowego.

Jest 12 miesięcy. Później prawo może wygasnąć

To najważniejszy termin.

ZUS informuje wprost:

dokumenty należy złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której przysługuje zasiłek.

Po przekroczeniu tego terminu następuje przedawnienie roszczenia. W praktyce oznacza to, iż ZUS świadczenia nie wypłaci.

Dlatego rodzina nie powinna odkładać wniosku tylko dlatego, iż – jak często dzieje się po śmierci bliskiej osoby – formalności schodzą na dalszy plan.

Jest istotny wyjątek od 12 miesięcy od śmierci

Przepisy przewidują sytuacje, w których złożenie dokumentów w podstawowym terminie było obiektywnie niemożliwe.

Może chodzić np. o:

późniejsze odnalezienie ciała, późniejszą identyfikację osoby zmarłej albo inną przyczynę całkowicie niezależną od osoby uprawnionej.

W takim przypadku termin wynosi 12 miesięcy od dnia pogrzebu, a nie od dnia śmierci. Trzeba jednak udokumentować przyczynę opóźnienia, np. zaświadczeniem policji lub prokuratury albo innym dokumentem urzędowym.

Liczy się data śmierci, a nie dzień złożenia wniosku

To szczególnie ważne w 2026 roku.

Jeżeli osoba zmarła 31 grudnia 2025 roku, a rodzina składa wniosek już w 2026 roku, nie oznacza to automatycznie prawa do 7000 zł.

KRUS i Ministerstwo Rodziny wyjaśniają, iż nowa kwota zależy od daty śmierci.

Po osobie zmarłej do końca 2025 roku obowiązuje wcześniejsza kwota – 4000 zł.

7000 zł dotyczy śmierci, które nastąpiły od 1 stycznia 2026 roku.

Nie zawsze zasiłek dostanie jedna osoba

Koszty pogrzebu mogą zostać podzielone pomiędzy kilka osób.

Jeżeli płaciło kilka osób lub podmiotów, zasiłek może zostać podzielony między nich proporcjonalnie do poniesionych kosztów. Każdy zainteresowany składa wówczas własny wniosek.

Nie można natomiast otrzymać kilku pełnych zasiłków z różnych tytułów po tej samej osobie. ZUS wyraźnie zaznacza, iż zasiłek pogrzebowy przysługuje tylko z jednego tytułu.

Po kim można otrzymać świadczenie?

Zasiłek nie dotyczy wyłącznie śmierci emeryta.

ZUS wymienia m.in. osobę:

pobierającą emeryturę lub rentę, ubezpieczoną w ZUS, pobierającą emeryturę pomostową, rentę socjalną, świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny, a także osobę, która spełniała warunki do uzyskania emerytury lub renty mimo braku formalnie przyznanego świadczenia.

Prawo może również powstać po śmierci określonych członków rodziny osoby ubezpieczonej lub świadczeniobiorcy.

Zakład pogrzebowy może załatwić formalności

Wniosek nie zawsze trzeba zanosić do ZUS osobiście.

Można upoważnić zakład pogrzebowy, który organizował pochówek, do przekazania dokumentów.

Możliwe jest także wskazanie we wniosku, aby zasiłek w całości lub części został przekazany bezpośrednio na rachunek zakładu pogrzebowego.

To rozwiązanie jest często wykorzystywane wtedy, gdy część kosztów pogrzebu ma zostać rozliczona właśnie ze świadczenia.

ZUS ma określony termin na wypłatę

Po dostarczeniu dokumentacji świadczenie nie powinno być rozpatrywane miesiącami.

Informacja rządowa wskazuje, iż zasiłek powinien zostać wypłacony w ciągu 14 dni kalendarzowych od wyjaśnienia ostatniej okoliczności potrzebnej do wydania decyzji lub wypłaty, np. od dostarczenia kompletu wymaganych dokumentów.

Od 2026 roku kwota może być w przyszłości waloryzowana

7000 zł nie musi pozostać niezmienione na wiele lat, tak jak poprzednie 4000 zł.

Nowelizacja przewiduje możliwość waloryzacji zasiłku od 1 marca, gdy odpowiedni wskaźnik przekroczy 105, czyli gdy spełniony zostanie ustawowy warunek związany ze wzrostem cen.