Aż 3292 zł zasiłku w 2026 roku. Możesz choćby przekraczać próg i być "zbyt bogaty"

Specjalny zasiłek celowy to świadczenie pieniężne przyznawane przez ośrodki pomocy społecznej na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Przepis ten przewiduje możliwość wsparcia osób lub rodzin, których dochody przekraczają ustawowe kryterium dochodowe, jeżeli ich sytuacja życiowa spełnia warunki uznania jej za wyjątkową.

Ustawa wskazuje wprost, iż w takich przypadkach możliwe jest przyznanie:

• specjalnego zasiłku celowego w wysokości nieprzekraczającej kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi;
• zasiłku okresowego, zasiłku celowego lub pomocy rzeczowej, pod warunkiem zwrotu części lub całości otrzymanych środków.

To właśnie brak obowiązku zwrotu sprawia, iż specjalny zasiłek celowy jest jedną z najbardziej poszukiwanych form wsparcia w sytuacjach kryzysowych.

„Szczególnie uzasadniony przypadek” – najważniejsze pojęcie w ustawie o pomocy społecznej

Ustawa o pomocy społecznej nie definiuje, czym dokładnie jest „szczególnie uzasadniony przypadek”. Oznacza to, iż każda sprawa oceniana jest indywidualnie przez ośrodek pomocy społecznej, który korzysta z tzw. uznania administracyjnego.

W praktyce punktem odniesienia jest orzecznictwo sądów administracyjnych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygnaturze I OSK 962/11, przez szczególnie uzasadniony przypadek należy rozumieć:

„okoliczności życiowe osoby lub rodziny wynikające z nadzwyczajnych, wyjątkowo niekorzystnych i niecodziennych zdarzeń, które znacząco wpływają na sytuację życiową i których strona nie mogła przewidzieć ani im zapobiec, zachowując przy tym należytą staranność”.

W praktyce oznacza to, iż samo przekroczenie kryterium dochodowego nie zamyka drogi do pomocy, o ile trudna sytuacja jest skutkiem zdarzenia losowego lub nagłego kryzysu.

Na co można otrzymać specjalny zasiłek celowy

Przepisy nie zawierają katalogu zamkniętego wydatków, na które można przeznaczyć specjalny zasiłek celowy. Najczęściej świadczenie przyznawane jest na pokrycie kosztów związanych z nagłym pogorszeniem sytuacji życiowej, m.in.:

• kosztów leczenia lub zakupu leków,
• wydatków związanych z chorobą, wypadkiem lub niepełnosprawnością,
• naprawy zniszczonego sprzętu domowego,
• pilnych opłat mieszkaniowych,
• zakupu żywności lub niezbędnych środków codziennego użytku.

Każdorazowo decyzja zależy od tego, czy dana sytuacja zostanie uznana za „szczególnie uzasadnioną” po analizie dokumentów i wywiadu środowiskowego.

Nawet 3292 zł dla rodziny – maksymalne kwoty specjalnego zasiłku celowego w 2026 roku

Wysokość specjalnego zasiłku celowego nie jest stała i zależy od indywidualnej sytuacji wnioskodawcy. Przepisy jasno określają jednak górny limit świadczenia.

W 2026 roku maksymalne kwoty wynoszą:

• 1010 zł – dla osoby samotnie gospodarującej,
• 823 zł na osobę – w przypadku rodziny.

Przykład 1

Rodzina czteroosobowa może otrzymać maksymalnie 3292 zł (4 × 823 zł).

Przykład 2

Osoba samotna może otrzymać maksymalnie 1010 zł.

Ostateczna kwota zależy od oceny sytuacji życiowej i finansowej dokonanej przez ośrodek pomocy społecznej.

Jak otrzymać specjalny zasiłek celowy – procedura krok po kroku

Procedura ubiegania się o specjalny zasiłek celowy rozpoczyna się od złożenia wniosku w Miejskim lub Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej adekwatnym dla miejsca zamieszkania.

Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające trudną sytuację, w szczególności:

• zaświadczenia o dochodach,
• rachunki, faktury lub inne dowody poniesionych wydatków,
• dokumentację medyczną, jeżeli sytuacja dotyczy zdrowia.

Kolejnym etapem jest wywiad środowiskowy, który przeprowadza pracownik socjalny w miejscu zamieszkania wnioskodawcy. Dopiero po jego zakończeniu możliwe jest wydanie decyzji administracyjnej w sprawie przyznania lub odmowy przyznania świadczenia.

Warto pamiętać, iż decyzja ma charakter uznaniowy, ale musi być oparta na faktach, dokumentach i ustaleniach z wywiadu.