Czy auta elektryczne to ślepa uliczka? Koncerny inwestują miliardy w wodór i gaz

Szybki spadek wartości używanych aut elektrycznych, rosnące ceny prądu oraz przeciążenia sieci energetycznych zmuszają gigantów motoryzacyjnych do rewizji dotychczasowej strategii. Najwięksi producenci samochodów inwestują potężne środki w rozwój napędów wodorowych oraz paliw syntetycznych. Rewolucję na własnej skórze odczuwają stołeczni kierowcy, a na warszawskim Mokotowie oraz na Ursynowie powstają pierwsze ogólnodostępne stacje tankowania wodoru, zmieniające układy sił w Strefie Czystego Transportu.

Załamanie sprzedaży elektryków i zwrot w stronę napędów alternatywnych

Jeszcze kilka lat temu elektryfikacja floty wydawała się jedyną dozwoloną ścieżką rozwoju motoryzacji w Europie. Rzeczywistość rynkowa zweryfikowała jednak te założenia. Ograniczony zasięg zimą, wysoki koszt wymiany zużytych baterii sięgający choćby 80 tys. zł oraz drastyczny spadek wartości aut z drugiej ręki doprowadziły do wyhamowania popytu na pojazdy typu BEV. Koncerny motoryzacyjne, takie jak Toyota, BMW, Hyundai czy grupa Volkswagen, oficjalnie dywersyfikują swoje portfolio, stawiając na napędy wodorowe (FCEV), gazy skraplane oraz ekologiczne e-paliwa.

Ramy prawne dla transformacji energetycznej w polskim transporcie wyznacza ustawa z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1289 z późn. zm.). Przepisy te zrównują w prawach pojazdy elektryczne z wodorowymi, przyznając im identyczne przywileje drogowe, w tym możliwość poruszania się po buspasach oraz bezpłatny wjazd do Stref Czystego Transportu. Dodatkowo unijne rozporządzenie AFIR (Alternative Fuels Infrastructure Regulation) nakłada na państwa członkowskie bezwzględny obowiązek budowy stacji tankowania wodoru co 200 km wzdłuż głównej sieci TEN-T do końca dekady.

Główną zaletą technologii wodorowej nad klasycznym ładowaniem z gniazdka jest czas napełniania zbiornika. Podczas gdy naładowanie akumulatora do poziomu 80 proc. na szybkiej ładowarce DC zajmuje od 30 do 50 minut, tankowanie wodorowego ogniwa paliwowego pod ciśnieniem 700 barów trwa zaledwie 3 minuty. To czyni ten napęd idealnym rozwiązaniem dla flot handlowych, ciężkich ciężarówek, autokarów oraz kierowców pokonujących dziennie setki kilometrów bez możliwości wielogodzinnych postojów przy ładowarkach.

Analizy branżowe wskazują, iż infrastruktura energetyczna w większości europejskich metropolii nie jest w stanie udźwignąć masowego ładowania milionów aut elektrycznych jednocześnie. Przeciążenia stacji transformatorowych oraz spadki napięcia w gęsto zabudowanych osiedlach zmuszają zarządców sieci do odmów wydawania warunków przyłączeniowych dla szybkich ładowarek o mocy powyżej 150 kW. Wodór i gaz syntetyczny stanowią naturalny bufor, pozwalający transportować czystą energię bez konieczności kosztownej przebudowy miejskich linii wysokiego napięcia.

Warszawa stawia na wodorowe autobusy i nowe stacje na Ursynowie oraz Woli

Stołeczna metropolia staje się głównym polskim poligonem doświadczalnym dla rozwoju paliw alternatywnych w ruchu miejskim. Zarząd Transportu Miejskiego w Warszawie sukcesywnie wymienia flotę spalinowych pojazdów komunikacji zbiorowej. Miejskie Zakłady Autobusowe wprowadziły do regularnego rozkładu jazdy pierwszą serię 20 autobusów wodorowych marki NesoBus, które obsługują trasy przebiegające przez dzielnice Wola, Ochota i Śródmieście. Pojazdy te nie emitują żadnych spalin, a jedynym produktem ubocznym pracy ogniwa paliwowego jest czysta para wodna.

Rozwój floty wodorowej wymagał jednak stworzenia nowoczesnej infrastruktury tankowania. Na warszawskim Ursynowie przy ul. Tangam uruchomiono pierwszą w stolicy wielkoobszarową stację wodorową, na której paliwo pod ciśnieniem 350 i 700 barów mogą tankować zarówno autobusy miejskie, jak i prywatne samochody osobowe. Kolejny komercyjny punkt tankowania wodoru oraz gazu CNG powstaje w dzielnicy Mokotów w sąsiedztwie biznesowego zagłębia na Służewcu, gdzie z floty alternatywnej korzystają stołeczne korporacje i firmy kurierskie.

Warszawscy kierowcy szukający oszczędności coraz częściej wybierają również samochody z fabrycznymi instalacjami gazowymi LPG oraz CNG, które ze względu na niską emisję cząstek stałych spełniają rygorystyczne normy wjazdowe do stołecznej Strefy Czystego Transportu na Śródmieściu. Koszt przejechania 100 kilometrów autem na gaz wynosi w tej chwili około 28 zł, podczas gdy szybkie ładowanie auta elektrycznego na komercyjnej stacji miejskiej to wydatek rzędu 55 zł za ten sam dystans. To sprawia, iż biznesowy rachunek ciągnie stołecznych kierowców w stronę paliw gazowych i wodorowych.

Przedstawiciele stołecznego Ratusza podkreślają, iż wprowadzenie SCT w granicach dzielnic Praga-Południe, Żoliborz oraz Śródmieście ma na celu wyeliminowanie najstarszych pojazdów z silnikami diesla. Równocześnie miasto nie zamierza faworyzować wyłącznie aut elektrycznych. Dozwolony jest bezproblemowy wjazd pojazdów zasilanych wodorem, gazem ziemnym oraz płynnym LPG, co daje mieszkańcom stolicy większą swobodę w wyborze ekologicznego i ekonomicznego środka transportu.

UDT i Inspekcja Handlowa sprawdzają stacje paliw alternatywnych w stolicy

Wraz z rozwojem rynku paliw alternatywnych do działań kontrolnych przystąpiły państwowe urzędy dozoru technicznego. Urząd Dozoru Technicznego (UDT) z siedzibą przy ul. Szczęśliwickiej w Warszawie prowadzi ciągłe inspekcje zbiorników ciśnieniowych oraz dystrybutorów wodoru i gazu skroplonego. Ze względu na ekstremalne ciśnienia robocze sięgające 700 barów, punkty tankowania wodoru podlegają najostrzejszym rygorom bezpieczeństwa przeciwpożarowego i technicznego.

Zgodnie z przepisami ustawy o dozorze technicznym oraz prawem energetycznym, każda stacja paliw alternatywnych musi przejść wieloetapowy proces odbioru i weryfikacji. Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Warszawie przy ul. Sienkiewicza sprawdza rzetelność podawanych cen na pylonach oraz jakość oferowanych paliw gazowych. Za wprowadzanie do obrotu paliwa niezgodnego z normami jakościowymi ustawodawca przewidział kary pieniężne wynoszące od 10 tys. zł do choćby 250 tys. zł.

Eksperci do spraw bezpieczeństwa zwracają uwagę, iż mity dotyczące niebezpieczeństwa eksploatacji zbiorników wodorowych w samochodach osobowych nie znajdują potwierdzenia w testach zderzeniowych. Wielowarstwowe zbiorniki z włókna węglowego wytrzymują nacisk i uderzenia nieporównywalnie większe niż tradycyjne stalowe bak spalinowe. Dla mieszkańców stołecznych dzielnic Wola czy Mokotów oznacza to pełne bezpieczeństwo użytkowania nowej infrastrukktury paliwowej zlokalizowanej w sąsiedztwie osiedli mieszkaniowych.

Otwartą kwestią pozostaje cena samego wodoru na stacjach detalicznych. w tej chwili kilogram wodoru na stołecznych stacjach kosztuje około 69 zł, co pozwala przejechać autem osobowym około 100 kilometrów. Analitycy przewidują jednak, iż wraz ze wzrostem wolumenu produkcji tak zwanego zielonego wodoru wytwarzanego z odnawialnych źródeł energii (farmy wiatrowe i fotowoltaika), cena paliwa spadnie o połowę w ciągu najbliższych 3 lat, czyniąc napęd wodorowy bezkonkurencyjnym na rynku.

Jak krok po kroku wybrać napęd alternatywny i korzystać ze stacji w Warszawie

Zobacz zestaw praktycznych porad, które pomogą Ci podjąć decyzję o wyborze samochodu z napędem alternatywnym i bezpiecznie korzystać z nowej infrastruktury w stolicy:

• Przeanalizuj dzienne przebiegi i dostęp do ładowarek – jeżeli nie posiadasz prywatnego garażu z gniazdkiem, wybierz napęd hybrydowy, wodorowy lub gazowy zamiast pełnego elektryka.
• Sprawdzić lokalizację stacji wodorowych i CNG – zweryfikuj w aplikacjach nawigacyjnych punkty tankowania na Ursynowie, Mokotowie oraz przy wylotówkach wokół Warszawy.
• Upewnij się co do wymagań Strefy Czystego Transportu – sprawdź w kalkulatorze ZDM, czy wybrany pojazd na gaz lub wodór posiada uprawnienia do bezpłatnego wjazdu do SCT.
• Zapoznaj się z procedurą tankowania wodoru – przed pierwszym użyciem dystrybutora 700 bar przejdź krótkie szkolenie wideo dostępne w aplikacji operatora stacji.
• Weryfikuj wpisy w dowodzie rejestracyjnym – upewnij się, iż instalacja gazowa lub ogniwo wodorowe posiada odpowiednie adnotacje urzędowe wydane przez Wydział Komunikacji.

Źródło: businessinsider