Nie pokażesz dochodów i Twój czynsz poszybuje w górę. Na podstawie obowiązujących przepisów to może być choćby 4282 zł miesięcznie. Wyjaśniamy kogo dotyczą przepisy i co zrobić, by tyle nie zapłacić.
Skrzynki pocztowe w bloku. Fot. Shutterstock.Jedno pismo może zdecydować o tym, ile zapłacisz za mieszkanie
Chodzi o osoby wynajmujące mieszkania komunalne, które dostały z miasta wezwanie do podania dochodów swojej rodziny. Na odpowiedź mają miesiąc. Zignorowanie pisma może skończyć się podwyżką choćby wtedy, gdy rodzina zarabia kilka i przez cały czas spełnia warunki korzystania z miejskiego mieszkania. Żeby to sprawdzić, urząd potrzebuje jednak deklaracji. Bez niej może skorzystać z przepisów pozwalających znacznie podnieść czynsz. W przypadku przykładowego 50-metrowego lokalu w Warszawie wyliczony limit przekracza 4 tys. zł miesięcznie.
Miasto może sprawdzać, czy dochody najemców przez cały czas pozwalają im korzystać z mieszkań komunalnych na dotychczasowych zasadach. Osoba objęta taką kontrolą otrzymuje pisemne wezwanie i ma miesiąc od jego otrzymania na złożenie deklaracji. Trzeba w niej wykazać dochody członków gospodarstwa domowego za trzy miesiące poprzedzające złożenie dokumentu. Liczy się skład gospodarstwa w dniu składania deklaracji. To ważne na przykład wtedy, gdy ktoś się wyprowadził albo do mieszkania dołączyła kolejna osoba. Wypełnienie formularza na podstawie dawnej sytuacji rodzinnej może sprawić, iż urząd poprosi o wyjaśnienia.
Najbardziej kosztowny błąd to odłożenie wezwania i pozostawienie go bez odpowiedzi. Przepisy dają wtedy gminie możliwość podniesienia czynszu do wysokiego ustawowego limitu. Nie musi ona wcześniej wykazać, iż lokator zaczął dużo zarabiać. Powodem zastosowania tego rozwiązania może być sam brak wymaganej deklaracji. Dlatego argument „przecież mam niską emeryturę” albo „utrzymujemy się z jednej pensji” nie zastąpi dokumentu. Właśnie w deklaracji trzeba pokazać sytuację rodziny, żeby miasto mogło ustalić adekwatny czynsz.
Nie oznacza to, iż po miesiącu każdemu spóźnialskiemu automatycznie nalicza się najwyższą możliwą kwotę. Ustawa pozwala gminie na taką podwyżkę, ale nie nakazuje stosowania maksimum wobec wszystkich. Dla lokatora to jednak wystarczający powód, by potraktować wezwanie poważnie. Podwyższony czynsz może wracać w kolejnych miesięcznych rozliczeniach. Zlekceważenie pisma jest więc ryzykiem dla stałych wydatków rodziny, a nie tylko sposobem na otrzymanie kolejnego przypomnienia z urzędu.
Sam formularz czasem nie wystarczy. Urząd może poprosić o potwierdzenie
Drugi problem może pojawić się już po złożeniu deklaracji. jeżeli urząd ma wątpliwości co do podanych informacji, może poprosić o dokumenty potwierdzające dochody. Może to być między innymi zaświadczenie z urzędu skarbowego dotyczące najemcy lub innych członków jego gospodarstwa. Na przedstawienie żądanych dokumentów trzeba otrzymać co najmniej 30 dni od doręczenia wezwania. Także pozostawienie tego pisma bez odpowiedzi pozwala gminie podnieść czynsz do ustawowego limitu. Wysłanie pierwszego formularza nie oznacza więc, iż późniejszą korespondencję można już zignorować.
Miesięczny termin na deklarację i termin wskazany w wezwaniu do przedstawienia zaświadczeń dotyczą dwóch różnych etapów. Warto zachować oba pisma i sprawdzić, do kiedy trzeba odpowiedzieć na każde z nich. jeżeli zdobycie zaświadczenia zajmuje dłużej, należy skontaktować się z urzędem przed upływem terminu i ustalić dalsze postępowanie. Samo zamówienie dokumentu nie jest jego dostarczeniem, a rozmowa telefoniczna nie daje pewności, iż termin został przesunięty. Potwierdzenie złożenia dokumentów warto przechowywać razem z korespondencją dotyczącą mieszkania.
Skąd aż 4282 zł? Tak działa przepis o maksymalnym czynszu
Prawo pozwala w opisanych sytuacjach ustalić roczny czynsz na poziomie do 8 proc. urzędowo obliczonej wartości mieszkania. Żeby ją ustalić, powierzchnię lokalu mnoży się przez ogłaszany przez wojewodę koszt wybudowania jednego metra kwadratowego. Tak obliczona kwota nosi w ustawie nazwę „wartości odtworzeniowej”. Mówiąc prościej: jest to urzędowy szacunek kosztu wybudowania mieszkania o takiej powierzchni, używany do obliczeń przewidzianych w przepisach. Roczny limit dzieli się następnie na 12 miesięcy, żeby otrzymać miesięczny czynsz.
Dla przykładu przyjmujemy mieszkanie o powierzchni 50 m² w Warszawie i stawkę 12 847,33 zł za metr. Taką stawkę dla okresu od 1 października 2026 r. do 31 marca 2027 r. podaje zestawienie Rynku Mieszkaniowego, powołujące się na obwieszczenie wojewody. Po przemnożeniu przez powierzchnię otrzymujemy 642 366,50 zł. Osiem procent tej sumy, podzielone na 12 miesięcy, daje 4282,44 zł miesięcznie.
W tym rachunku 4282,44 zł to cały czynsz po podwyżce. Dotychczasowej kwoty nie dodaje się jeszcze raz do tej sumy. Nie jest to również stawka, która z samego powodu zmiany urzędowego wskaźnika zaczyna obowiązywać wszystkich lokatorów miejskich mieszkań. Taki poziom jest ustawową granicą w opisanej procedurze. Dla innej powierzchni mieszkania wynik będzie inny, a poza Warszawą stosuje się adekwatny wskaźnik dla danego obszaru. Kwoty nie można więc bez sprawdzenia przenosić na dowolny lokal w Polsce.
Nie wszyscy najemcy komunalni dostają takie wezwania
Warszawa opisuje tę kontrolę w serwisie 19115. Wskazuje również osoby, których ona nie dotyczy. Są wśród nich najemcy nieprzerwanie zajmujący obecny lokal, o ile najem nawiązano przed 21 kwietnia 2019 r., oraz osoby korzystające z najmu socjalnego. Miasto wymienia też szczególne sytuacje po zamianie mieszkania lub uzyskaniu innego lokalu w związku z wcześniejszym najmem. W takich sprawach nowsza data umowy nie zawsze oznacza objęcie kontrolą. Znaczenie ma także to, na jakiej podstawie najemca otrzymał mieszkanie i czy zachowano ciągłość wcześniejszego najmu.
Wyłączenie może dotyczyć również osoby, która po śmierci poprzedniego najemcy z mocy prawa weszła w jego miejsce, o ile zmarły spełniał warunki wskazane przez miasto. Nie warto jednak oceniać swojej sytuacji wyłącznie na podstawie tego, iż rodzina mieszka pod danym adresem od wielu lat. jeżeli przyszło wezwanie, trzeba wyjaśnić je z jednostką prowadzącą sprawę i wskazać podstawę ewentualnego wyłączenia. Opisana kontrola dotyczy określonych najemców miejskich mieszkań. Nie nakłada takiego samego obowiązku na właścicieli mieszkań ani na osoby wynajmujące lokal od prywatnego właściciela.
Przegapiłeś termin? przez cały czas warto złożyć dokumenty
Spóźnienie nie oznacza, iż deklaracji już nie wolno przyjąć. Ustawa przewiduje złożenie jej lub dostarczenie wymaganych dokumentów także po terminie i dalsze ustalenie czynszu na podstawie przekazanych danych. Dlatego po znalezieniu przeoczonego wezwania warto od razu skontaktować się z urzędem i uzupełnić dokumenty. Trzeba też ustalić, jaka kwota obowiązuje i od kiedy urząd uwzględni wynik sprawdzenia dochodów. Nie należy zakładać, iż samo wrzucenie formularza do skrzynki urzędu automatycznie zmieni wszystkie wcześniejsze rozliczenia.
Najprostszy sposób uniknięcia problemu to odpowiedzieć na wezwanie w terminie i zachować dowód, iż dokumenty zostały przekazane. Formularz oraz informacje o załącznikach można znaleźć w Warszawie w serwisie 19115. Trzeba sprawdzić adekwatny okres dochodów, uwzględnić członków gospodarstwa i odpowiedzieć również na ewentualne kolejne pismo. Przekroczenie dopuszczalnego dochodu może spowodować podwyżkę obliczaną według osobnych zasad, ale udokumentowanie zarobków pozwala ustalić rzeczywistą sytuację rodziny. Pozostawienie urzędu bez odpowiedzi otwiera drogę do opisanej, dotkliwej podwyżki.
Możliwość podniesienia czynszu za brak deklaracji lub żądanych dokumentów wynika z art. 21c ust. 2 i 2a ustawy o ochronie praw lokatorów. o ile przyjdzie już pismo o nowej kwocie, należy sprawdzić, czy jako powód wskazano brak dokumentów, czy wysokość dochodu. To rozróżnienie ma znaczenie dla dalszych działań i terminów. Warto też porównać uzasadnienie z tym, co faktycznie złożono, i pokazać urzędowi potwierdzenia. choćby niewielki dochód trzeba wykazać zgodnie z wezwaniem. Sam fakt, iż rodzina z trudem opłaca obecny czynsz, nie zastąpi odpowiedzi na pismo.

22 minut temu





![Rybnik pożegna Lidię Grychtołównę. Można wpisać się do księgi kondolencyjnej [DATA POGRZEBU]](https://www.naszrybnik.com/photos/1795198139csm-2026-11-19-lidia-grychtolowna-fot-m-konopelska-1-4ae3d24351-.jpg)




