Drewniany dworek w sercu Kielc czekają wielkie zmiany

1 godzina temu

Zdjęcie: 11.08.2026. Kielce. Dwór Laszczyków / Fot. Marcin Marszałek - Radio Kielce

Multimedialna ekspozycja, nowa wystawa stała oraz możliwość zwiedzania on-line. Dworek Laszczyków w Kielcach odzyska dawną świetność. Najstarszy, a zarazem ostatni tego typu drewniany budynek w mieście stanie się cyfrowym centrum edukacyjnym upamiętniającym historię oraz dawne tradycje. Dworek w tej chwili jest zamknięty.

Mariusz Justyniarski, kierownik Działu Inwestycji i Zamówień w Muzeum Wsi Kieleckiej przypomina, iż prace remontowe w budynku prowadzone są od 2024 roku. Powodem ich rozpoczęcia było wykrycie destabilizacji konstrukcji poprzez odchylenie ścian od pionu, co było wynikiem zawilgocenia.

– Budynek mógł się choćby zawalić w części wschodnio-południowej. To drewniany dworek na podmurówce z kamienia, który ma już ponad 200 lat. Gont podczas intensywnych opadów deszczu chłonie wodę jak gąbka, więc ciężar dachu rozkłada się w zależności od pogody. Zauważyliśmy, iż odchylenia ścian od pionu wynoszą choćby kilkanaście centymetrów. Tak naprawdę to był ostatni moment na to, żeby ratować ten obiekt. Prace, które zostały i będą realizowane polegały głównie na ustabilizowaniu konstrukcji budynku – mówi.

Prace związane z zabezpieczeniem najbardziej zniszczonej części dworku zostały zakończone w styczniu 2026 roku i kosztowały prawie 1 mln zł. Niemal połowa tej kwoty pochodziła z rządowego Programu Ochrony Zabytków Polski Ład. W planach pozostało przywrócenie historycznego wyglądu zewnętrznej części budynku.

– Zaczniemy od odkopania, oczyszczenia i wzmocnienia fundamentów z kamienia. W części drewnianej, od strony północno-wschodniej, zlikwidujemy cokół z cegły. Jest to wtórny element, który pojawił się kilkadziesiąt lat temu jako zamiennik belki podwalinowej, która prawdopodobnie uległa destrukcji. Znikną także parapety niepasujące do frontu budynku. Dodatkowo, z uwagi na znaczne spękania elewacji, usuniemy tynk, a następnie odtworzymy tynk cienkowarstwowy na części murowanej. Z kolei na części drewnianej będą tynki paroprzepuszczalne. Odnowione zostaną też okna i drzwi oraz dach z gontu – tłumaczy.

Kontynuacja renowacji dworku jest możliwa dzięki wsparciu przekazanemu przez Urząd Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego. Mowa o kwocie ponad 2 mln zł. Z czego 1 mln zł to unijne dofinansowanie. W dworku pojawi się m.in. wystawa stała urządzona jako gabinet Kazimierza Laszczyka, eksponaty związane z rodziną Laszczyków oraz wystawy czasowe w pozostałych pomieszczeniach. Zakupione zostaną też projektory 4K, czy kiosk multimedialny. Co więcej przygotowywany jest również wirtualny spacer po Dworku Laszczyków wraz ze stroną internetową i filmem dokumentalnym.

Katarzyna Korus, dyrektor Muzeum Wsi Kieleckiej zauważa, iż historia budynku z 1788 roku jest dość burzliwa. Dworek zmieniał swoich właścicieli oraz przechodził wiele zmian.

– Dworek został wzniesiony przez starostę biskupiego, Jakuba Jaworskiego. Rodzina Laszczyków kupiła ten budynek dopiero w 1911 roku. Od tego też czasu funkcjonuje jego obecna nazwa. w tej chwili na terenie Muzeum Wsi Kieleckiej istnieje tylko dworek. Jednak w przeszłości był to cały kompleks zabudowań składający się z wozowni, stajni, sadu, czy chlewiku. Sam dworek był też rozbudowywany. W 1945 roku budynek stracił całkowicie dach w trakcie działań wojennych, a od 1980 roku jest własnością naszego muzeum – opowiada.

Katarzyna Korus zapewnia, iż dworek po renowacji stanie się nie tylko atrakcyjnym multimedialnym centrum, ale również miejscem organizacji imprez z artystami ludowymi.

– Na pewno wrócimy do fantastycznego kiermaszu wielkanocnego gdzie można było zakupić wyjątkowe produkty od kół gospodyń wiejskich, czy lokalnych producentów. To będzie też okazja do nabycia rękodzieła ludowego, które w tej chwili jest już praktycznie nigdzie niedostępne. Z kolei w okresie letnim chcielibyśmy otworzyć ogródki, w których gospodynie będą mogły ugościć każdego np. zbożową kawą czy domowymi wypiekami. Byłaby przestrzeń integrująca Kielczan, w której odbywałyby się wydarzenia kulturalne – zapowiada.

Ponowne otwarcie Dworku Laszczyków jest przewidziane na drugą połowę 2028 roku.