Kości królewskie, nauka i muzyka. W Poznaniu odbędzie się wyjątkowe spotkanie z historią pierwszych Piastów

Punktem wyjścia do organizacji wydarzenia stały się obchody tysiąclecia koronacji Bolesława Chrobrego, jego śmierci oraz koronacji Mieszka II. Jak wyjaśniał Janusz Sidor, przygotowania do projektów dokumentalnych związanych z tą rocznicą doprowadziły go do historii kości przypisywanej pierwszemu królowi Polski.

Według relacji organizatora, w 1805 roku jedna z kości Bolesława Chrobrego miała trafić z Poznania do Krakowa za sprawą Jana Pawła Woronicza, który tworzył wówczas swój gabinet historyczny. Po pożarze gabinetu relikwia miała zostać uratowana. Przez lata jej autentyczność budziła jednak wątpliwości. Dopiero dotarcie do konserwatorów i badaczy pozwoliło ponownie zainteresować się tym obiektem.

Jak mówił Janusz Sidor, badania prowadzone m.in. przez prof. Marka Krąpca z AGH wskazują, iż datowanie kości może sytuować ją w pobliżu 1025 roku, a więc czasu śmierci Bolesława Chrobrego. Wątek ten ma zostać przedstawiony podczas konferencji naukowej w Poznaniu. Organizatorzy podkreślają jednak, iż wydarzenie nie ma charakteru sensacyjnego, ale edukacyjny i naukowy. Ma być zaproszeniem do rozmowy o historii, źródłach, dowodach i interpretacjach dotyczących początków Królestwa Polskiego.

– Po pierwsze chcemy rozmawiać o historii, a po drugie odbić się od czegoś, co jest rzeczywiste. Z tym zawsze jest problem, bo wojny spowodowały, iż kilka mamy oryginalnych materialnych świadectw z tamtych czasów. To, co zachowało się do dziś, jest niezwykle cenne dla badaczy i historyków – podkreślał Janusz Sidor.

Drugim ważnym elementem wydarzenia będzie relikwiarz związany z Rychezą, żoną Mieszka II. Jak przypominał organizator, jej postać miała ogromne znaczenie dynastyczne, ponieważ pochodziła z rodu cesarskiego. Małżeństwo z Mieszkiem II było ważnym elementem polityki Bolesława Chrobrego, który zabiegał o umocnienie pozycji młodego królestwa w Europie.

Wydarzenie 17 czerwca rozpocznie się o godzinie 9:00 w Złotej Kaplicy Katedry Poznańskiej, gdzie zaplanowano ekspozycję dwóch historycznych relikwiarzy – Bolesława Chrobrego i Rychezy. Następnie, o godzinie 9:30, w Akademii Lubrańskiego rozpocznie się konferencja naukowa. Jej otwarcie zaplanowano z udziałem przedstawicieli Kościoła oraz instytucji naukowych, w tym Biblioteki Kórnickiej PAN.

W programie konferencji przewidziano wystąpienia dziewięciu prelegentów. Jednym z omawianych tematów będą badania genetyczne i najnowsze ustalenia dotyczące początków państwa Piastów. Organizatorzy zapowiadają, iż pojawi się również przestrzeń na pytania i dyskusję.

Jak podkreślają inicjatorzy przedsięwzięcia, jednym z jego celów jest również przypomnienie mieszkańcom i gościom o wyjątkowej roli Poznania w historii Polski.

– Poznań często pozostaje w cieniu Krakowa, jeżeli chodzi o historyczne skojarzenia, a przecież to właśnie tutaj znajdują się miejsca najważniejsze dla początków polskiej państwowości. Chcemy pokazywać, iż historia Polski zaczynała się właśnie tutaj – zaznaczał Janusz Sidor.

Popołudniowa część wydarzenia przeniesie się ponownie do katedry. O godzinie 18:00 odprawiona zostanie msza święta pod przewodnictwem abp. seniora Stanisława Gądeckiego. Po niej, około godziny 19:00, odbędzie się koncert, na który wstęp będzie wolny.

Muzyczna część wydarzenia ma stanowić artystyczne dopełnienie historycznej refleksji. Jak wyjaśniał Mariusz Monczak, wykonane zostaną trzy utwory poświęcone Bolesławowi Chrobremu. Wśród nich znajdą się „Ordo Coronationis” oraz „Te Deum” autorstwa Norberta Paleja, polskiego kompozytora mieszkającego w Toronto, a także „Lament pamięci Bolesława Chrobrego”.

Kompozycje powstały z myślą o rocznicy koronacji pierwszego króla Polski. W „Ordo Coronationis” wykorzystano łacińskie teksty związane z obrzędem koronacyjnym. Utwór ma formę oratoryjną, łączącą śpiew, chór, solistów i smyczki. Jak podkreślał Mariusz Monczak, muzyka nawiązuje do dawnych form, korzysta z brzmień inspirowanych chorałem gregoriańskim, ale pozostaje dziełem współczesnym, przystępnym dla odbiorców.

– To nie jest muzyka z XI wieku, ale muzyka inspirowana tamtym światem. Kompozytor wykorzystał dawne motywy i teksty koronacyjne, tworząc dzieło, które pozwala współczesnemu słuchaczowi przenieść się myślami tysiąc lat wstecz – mówił współorganizator wydarzenia.

Szczególne znaczenie ma również fakt, iż utwory te były już prezentowane w prestiżowych salach koncertowych, w tym w nowojorskiej Carnegie Hall. Teraz zabrzmią w Poznaniu – mieście, które odegrało kluczową rolę w narodzinach polskiej państwowości.

Organizatorzy podkreślają, iż wydarzenie ma wymiar naukowy, duchowy i artystyczny. Łączy badania nad materialnymi śladami przeszłości z refleksją nad dziedzictwem pierwszych Piastów oraz muzyką inspirowaną jednym z najważniejszych momentów w historii Polski.

Całodniowy program zakończy się koncertem w poznańskiej katedrze, otwartym dla wszystkich zainteresowanych. Wstęp na wydarzenie jest bezpłatny.