Kupili mieszkanie „na papierze”. Teraz tracą oszczędności życia

Prawnik Patrick D’Aloisio mówi, iż niektórzy nabywcy domów stają przed trudnym wyborem.

Coraz więcej osób, które kilka lat temu kupiły mieszkania „na papierze”, dziś budzi się z ręką w nocniku. Spadające ceny nieruchomości i niższe wyceny banków przy finalizacji sprawiają, iż nabywcy tracą dziesiątki, a choćby setki tysięcy dolarów. Eksperci ostrzegają: brak odpowiednio zabezpieczonego finansowania może doprowadzić do utraty depozytu i długotrwałych problemów prawnych. Przypadek mieszkańca Vaughan pokazuje, jak łatwo marzenie o własnym lokum może zamienić się w finansowy koszmar.

Mieszkaniec Vaughan twierdzi, iż stracił setki tysięcy dolarów po tym, jak nie doszło do finalizacji umowy kupna mieszkania w trakcie budowy. Eksperci ostrzegają, iż podobnych historii przybywa, ponieważ ceny nieruchomości spadają, a wyceny mieszkań przy odbiorze są dziś znacznie niższe niż kilka lat temu.

— To smutne, bo inwestujesz wszystkie oszczędności swojego życia w coś, a potem nagle wszystko zostaje ci odebrane — mówi Victor.

Mężczyzna w 2020 roku kupił dwupokojowe mieszkanie z trzema łazienkami w nowym apartamentowcu w Vaughan. Cena wynosiła około 675 tys. dolarów. Zgodnie z umową wpłacił deweloperowi 20-procentowy depozyt. Problem pojawił się jednak przy finalizacji transakcji.

— Wycena mieszkania wyniosła 590 tysięcy dolarów. To ogromna różnica między tym, za ile je kupiliśmy, a tym, ile jest dziś warte — tłumaczy Victor.

W efekcie mężczyzna stracił cały depozyt, a dodatkowo może zostać zobowiązany do zapłaty choćby 100 tys. dolarów różnicy.

Spadające wyceny i luka finansowa

Zdaniem ekspertów przypadek Victora nie jest odosobniony i odzwierciedla głębsze zmiany na rynku nieruchomości.

— Osoby, które kilka lat temu kupiły apartamenty w przedsprzedaży, często dowiadują się dziś, przy finalizacji, iż banki wyceniają nieruchomości znacznie niżej. Wówczas nabywca musi samodzielnie pokryć różnicę między ceną z umowy a wyceną — wyjaśnia Patrick D’Aloisio, prawnik specjalizujący się w nieruchomościach.

Problem dotyczy szczególnie tych kupujących, którzy nie mieli zagwarantowanego długoterminowego finansowania hipotecznego lub liczyli, iż warunki kredytowe pozostaną niezmienne.

Trzy wyjścia – wszystkie bolesne

Eksperci podkreślają, iż osoby stojące wobec takiej luki finansowej mają zwykle tylko trzy możliwości: sfinalizować zakup i dopłacić brakującą kwotę, znaleźć nowego nabywcę i przenieść na niego kontrakt, albo zerwać umowę i narazić się na konsekwencje prawne.

— Ceny przy przenoszeniu kontraktów muszą być dziś rynkowe, a często choćby niższe od wartości odsprzedaży, bo dochodzą wysokie koszty zamknięcia transakcji — tłumaczy D’Aloisio.

Nieprzypadkowo media społecznościowe zalewają ogłoszenia o tzw. „assignment sale”. Zdesperowani właściciele szukają kogoś, kto przejmie ich umowę, zanim sprawa trafi do sądu.

„Straciłem 20 procent”

W przypadku Victora sprzedaż kontraktu nie była możliwa. Mężczyzna zwrócił się do dewelopera z prośbą o zgodę na odstąpienie od umowy, jednak spotkał się z odmową. Deweloper zerwał kontrakt.

— Straciłem swoje 20 procent – mówi Victor. — Teraz dostaję pisma, iż mieszkanie zostanie sprzedane po obecnej cenie rynkowej, a mnie będą ścigać za powstałą stratę.

Ostrzeżenie dla kupujących

Eksperci apelują, aby osoby rozważające zakup mieszkania w trakcie budowy zachowały szczególną ostrożność.

— Zanim podpiszesz umowę, porozmawiaj z doradcą kredytowym. Upewnij się, iż zgoda banku jest solidna i przetrwa próbę czasu — podkreśla D’Aloisio.

W miarę jak rynek nieruchomości pozostaje niestabilny, brak zabezpieczonego finansowania na wczesnym etapie może narażać coraz większą liczbę nabywców na dotkliwe, a czasem wręcz druzgocące konsekwencje finansowe.