„Realizacja tych działań może przyczynić się do powstania znaczących opóźnień pociągów pasażerskich w dniach 11-12 września, zarówno w ruchu lokalnym, jak i dalekobieżnym” – komentuje PKP PLK SA.

Przejazdy kolejowo-drogowe od lat należą do miejsc, w których bezpieczeństwo ruchu kolejowego i drogowego zależy nie tylko od stanu infrastruktury, ale także od zachowania kierowców, maszynistów oraz prawidłowego działania urządzeń zabezpieczających. Każde zdarzenie w takim miejscu może mieć poważne konsekwencje, a maszynista prowadzący pociąg ma ograniczone możliwości reakcji w sytuacji, gdy na torach znajdzie się samochód, pieszy czy inny uczestnik ruchu.

W ostatnim czasie problem bezpieczeństwa na kolei stał się również przedmiotem zdecydowanego stanowiska środowiska maszynistów. Związkowcy zwracają uwagę nie tylko na samą infrastrukturę, ale także na warunki, w jakich maszyniści wykonują swoją pracę. Wskazują na rosnącą liczbę obowiązków wykonywanych podczas służby, presję związaną z punktualnością oraz czynności, które mogą odwracać uwagę prowadzącego pociąg od obserwacji szlaku.

„W związku z niewystarczającą reakcją adekwatnych instytucji państwowych oraz PKP Polskich Linii Kolejowych S.A. na zgłaszane przez Związek Zawodowy Maszynistów Kolejowych w Polsce problemy dotyczące bezpieczeństwa ruchu kolejowego oraz sukcesywnym zwiększaniem obowiązków nakładanych na maszynistów, w tym czynności mogących rozpraszać ich uwagę podczas prowadzenia pociągu, Rada Krajowa Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych w Polsce wyraża głębokie zaniepokojenie obecnym stanem bezpieczeństwa na polskiej kolei.” – wskazuje Rada Krajowa Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych

7 września 2026 roku ZZM przyjęła specjalny apel skierowany do wszystkich maszynistów. Jak wskazano, decyzja była odpowiedzią na problemy dotyczące bezpieczeństwa zgłaszane przez pracowników operacyjnych oraz sam związek.

Związek zwrócił uwagę, iż katalog obowiązków wykonywanych przez maszynistów podczas służby stale się poszerza. Zdaniem związku może to prowadzić do dekoncentracji prowadzącego pociąg i odwracania jego uwagi od obserwacji szlaku.

W apelu szczególny nacisk położono na to, aby bezpieczeństwo nie było podporządkowywane punktualności. Rada Krajowa zwróciła się do maszynistów o „bezwzględne kierowanie się zasadami bezpieczeństwa – niezależnie od presji czasu, kwestii punktualności czy oczekiwań przełożonych”.

Związek wskazuje m.in. na konieczność bezwzględnego przestrzegania instrukcji, przepisów, procedur i regulaminów, choćby o ile w konsekwencji przygotowanie pojazdu potrwa dłużej lub pociąg odjedzie z opóźnieniem. Maszyniści zostali także wezwani do unikania podczas jazdy czynności, które mogą odwracać uwagę od prowadzenia pociągu, w tym logowania do systemu GSM-R.

W apelu znalazły się również zalecenia dotyczące dokumentacji. Przed uruchomieniem pociągu maszynista powinien dokładnie zapoznać się z Elektronicznym Rozkazem Pisemnym, WOS, dokumentami pojazdu i pociągu oraz rozkładem jazdy. ZZM podkreśla, iż także w tym przypadku ewentualne opóźnienie odjazdu nie powinno być powodem do pomijania wymaganych czynności.

Rada Krajowa ZZM zwróciła także uwagę na sytuacje, w których konieczne jest potwierdzenie aktualizacji Elektronicznego Rozkazu Pisemnego. W takim przypadku apel przewiduje zatrzymanie pociągu i dokładne zapoznanie się z wprowadzoną zmianą.

Związek zaapelował również o szczególną ostrożność podczas procedury odjazdu. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których przewidziany czas postoju handlowego może być niewystarczający do bezpiecznej wymiany podróżnych.

Maszyniści mają ponadto zgłaszać zauważone nieprawidłowości dotyczące infrastruktury i urządzeń sygnalizacyjnych. W apelu znalazło się również wezwanie do informowania pracodawcy o przemęczeniu wynikającym z nadmiernej intensywności grafików oraz do odmowy podjęcia pracy w przypadku wystąpienia takiej okoliczności.

Jednoznacznie wskazano także na telefony komórkowe. ZZM apeluje o całkowite powstrzymanie się od korzystania z nich podczas jazdy – poprzez ich wyłączenie lub ustawienie w tryb samolotowy.

Związek podkreśla, iż bezpieczeństwo maszynistów, innych pracowników kolei oraz podróżnych musi pozostawać nadrzędne wobec presji na punktualność, realizację rozkładu i oczekiwań przełożonych!

„Nie będziemy czekać, aż zginą ludzie. Bezpieczeństwo musi być zawsze na pierwszym miejscu”. – piszą związkowcy.

Do informacji dotyczącej działań związku odniosło się PKP Polskie Linie Kolejowe. W komunikacie przesłanym redakcji Lwówecki.info rzecznik spółki zwrócił uwagę na zapowiadane działania dotyczące przejazdów kolejowo-drogowych. Według PKP PLK jeden ze związków zawodowych zrzeszających maszynistów wezwał ich, aby 11 września 2026 roku, od północy do godziny 23:59, na wszystkich przejazdach kolejowo-drogowych, niezależnie od ich kategorii, przejeżdżali z prędkością do 20 km/h.

Spółka wskazuje, iż takie działanie może mieć bezpośrednie przełożenie na organizację ruchu kolejowego. W przekazanym redakcji stanowisku PKP PLK czytamy:

„W związku z opublikowaną informacją przez jeden ze związków zawodowych zrzeszających maszynistów kolejowych, wzywającą maszynistów, aby 11 września 2026 r. w godz. 00:00-23:59 prowadząc pociąg przekraczali przejazdy kolejowo-drogowe niezależnie od ich kategorii z prędkością do 20 km/h, informujemy, iż realizacja tych działań może przyczynić się do powstania znaczących opóźnień pociągów pasażerskich w dniach 11-12 września, zarówno w ruchu lokalnym, jak i dalekobieżnym.

Działania takie mogą wpłynąć na dużą dezorganizację realizacji rozkładów jazdy oraz utrudnić podróżowanie koleją setkom tysięcy pasażerów. Prosimy pasażerów o bieżące monitorowanie rozkładu jazdy pociągów na Portalu Pasażera.

Jako narodowy zarządca infrastruktury kolejowej analizujemy sytuację i będziemy rozważać wyciągnięcie adekwatnych konsekwencji prawnych wobec podmiotów i osób odpowiedzialnych za ewentualną destabilizację funkcjonowania polskiej sieci kolejowej.”

Pasażerowie powinni uzbroić się w cierpliwość a najlepiej w tym czasie nie korzystać z kolei.