Najstarszy cmentarz Poznania skrywa niezwykłe historie. W weekend warto go odwiedzić

Zbiórka rozpocznie się w sobotę, 31 października i potrwa do poniedziałku, 2 listopada. Przez trzy dni, w godzinach od 10:00 do 18:00, przy Cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan kwestować będą członkowie Koła Przewodników PTTK im. Marcelego Mottego w Poznaniu.

Wolontariuszy będzie można rozpoznać po identyfikatorach oraz zaplombowanych puszkach. Cały dochód ze zbiórki zostanie przeznaczony na renowację zabytkowych grobowców znajdujących się na nekropolii.

To inicjatywa prowadzona od ponad ćwierć wieku, której celem jest zachowanie historycznych pomników nagrobnych. Wiele z nich ma nie tylko wartość historyczną, ale również artystyczną, stanowiąc świadectwo dawnych tradycji rzeźbiarskich i kamieniarskich.

Cmentarz na Wzgórzu św. Wojciecha jest najstarszą zachowaną nekropolią Poznania. Powstał w 1810 roku jako miejsce pochówku parafian kościoła farnego św. Marii Magdaleny. Kiedy pod koniec XIX wieku parafia otrzymała nowy cmentarz przy dzisiejszej ulicy Grunwaldzkiej, nekropolię zaczęto nazywać cmentarzem starofarnym.

Najstarsze zachowane do dziś nagrobki pochodzą z 1813 i 1815 roku.

W 1948 roku miejsce otrzymało rangę Cmentarza Zasłużonych Wielkopolan. W kolejnych latach jego znaczenie jako nekropolii upamiętniającej wybitne postacie regionu jeszcze wzrosło. Między 1959 a 1962 rokiem przeniesiono tam szczątki wielu zasłużonych osób pochowanych wcześniej na innych cmentarzach.

Dziś na obszarze około 1,8 hektara spoczywają przedstawiciele różnych pokoleń, których działalność miała wpływ na rozwój Poznania i Wielkopolski.

Są wśród nich dawni prezydenci miasta: Szymon Wroniecki, Jarogniew Drwęski i Cyryl Ratajski. Znajdują się tam również groby lekarzy, między innymi Ludwika Gąsiorowskiego, Tomasza Drobnika, Bolesława Krysiewicza i Ireneusza Wierzejewskiego.

Na nekropolii pochowano także ludzi nauki i kultury, takich jak historyk Józef Łukaszewicz, botanik Józef Paczoski, pianista Raul Koczalski, aktorka Nuna Młodziejowska-Szczurkiewiczowa czy rzeźbiarz Władysław Marcinkowski.

Wśród znanych postaci związanych z tym miejscem są również kronikarz Poznania Marceli Motty oraz generał Stanisław Taczak, pierwszy dowódca powstania wielkopolskiego. Znajduje się tam także symboliczny grób Hipolita Cegielskiego.

Nekropolia kryje jednak nie tylko historię wybitnych mieszkańców miasta. W jej najniżej położonej części, gdzie nie zachowały się nagrobki, spoczywają ofiary epidemii cholery, które kilkakrotnie nawiedzały Poznań w latach 1831–1878.

Z kolei w 1994 roku Polskie Towarzystwo Tatrzańskie ustawiło na cmentarzu kamień upamiętniający Wielkopolan, którzy nie wrócili z gór.

Osoby zainteresowane historią tego miejsca będą miały również okazję poznać ją podczas specjalnego spaceru z przewodnikiem. Zaplanowano go na niedzielę, 8 listopada, o godzinie 11:00. Uczestnicy spotkają się przed bramą wejściową na cmentarz.

Warto pamiętać także o wydłużonych godzinach otwarcia nekropolii w okresie Wszystkich Świętych. Od 29 października do 3 listopada Cmentarz Zasłużonych Wielkopolan będzie dostępny codziennie od godziny 8:00 do 20:00.