NFZ z deficytem 23 mld zł. Będzie koniec zwolnień ze składki zdrowotnej?

Ponad 20 grup w Polsce nie płaci składki zdrowotnej, a system ochrony zdrowia w coraz większym stopniu musi być wspierany pieniędzmi z budżetu państwa. Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda zapowiedziała przegląd obowiązujących zwolnień i nie wykluczyła zmian w finansowaniu NFZ.

Fot. Warszawa w Pigułce

20 grup bez składki zdrowotnej pod lupą. Minister zapowiada przegląd systemu

Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda zapowiedziała przegląd zasad dotyczących zwolnień z opłacania składki zdrowotnej. Jak podkreśliła, obecny system jest coraz trudniejszy do utrzymania, a Narodowy Fundusz Zdrowia w znacznym stopniu musi być wspierany dotacjami z budżetu państwa. W tle pojawia się pytanie, czy uprzywilejowane grupy przez cały czas pozostaną poza systemem składkowym.

Co się dzieje?

Temat składki zdrowotnej wrócił po postulatach Sekcji Krajowej NSZZ „Solidarność”. Związek zwraca uwagę, iż w Polsce istnieje ponad 20 grup zawodowych i społecznych, które nie płacą składki zdrowotnej. Zdaniem związkowców system powinien zostać ujednolicony, a jeżeli określone grupy mają pozostać zwolnione, składkę za nie powinno opłacać państwo w formie dotacji do NFZ.

Minister zdrowia przyznała, iż jest zwolenniczką przeglądu obecnych rozwiązań. Zaznaczyła jednak, iż ewentualne decyzje o ograniczeniu lub zmianie katalogu grup uprzywilejowanych należą do całego rządu, a nie wyłącznie do resortu zdrowia.

Fakty i liczby

Jak poinformowała Sobierańska-Grenda, w 2026 roku około 85 proc. budżetu NFZ pochodzi ze składki zdrowotnej. Pozostałe 15 proc. musi zostać pokryte dotacją z budżetu państwa. Minister przyznała, iż przekonanie, iż system ochrony zdrowia może być finansowany wyłącznie ze składek, nie jest już aktualne.

Przychody NFZ na 2026 rok zaplanowano na 217,4 mld zł. Z tego:
– 184,3 mld zł ma pochodzić ze składki zdrowotnej,
– 26 mld zł stanowić będzie dotacja z budżetu państwa.

Szacowany deficyt NFZ w 2026 roku to około 23 mld zł.

Szerszy kontekst zmian w ochronie zdrowia

Dyskusja o składce zdrowotnej to tylko jeden z elementów szerszych debat wokół finansowania systemu. Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało również działania mające ograniczyć dynamikę wzrostu płac minimalnych w ochronie zdrowia. Według szacunków resortu w 2026 roku miałoby to przynieść około 4,5 mld zł oszczędności. Propozycje te spotykają się jednak ze sprzeciwem strony związkowej.

Co to oznacza dla obywateli?

Na razie nie zapadły żadne decyzje o likwidacji zwolnień czy wprowadzeniu nowych obowiązków składkowych. Zapowiedziany przegląd oznacza jednak, iż temat wróci w najbliższych miesiącach. Możliwe scenariusze obejmują zarówno ograniczenie liczby grup zwolnionych ze składki, jak i zwiększenie dotacji państwowych na ich rzecz.

Jedno jest pewne – rosnący deficyt NFZ i coraz większe potrzeby systemu ochrony zdrowia sprawiają, iż obecny model finansowania znalazł się pod presją. Decyzje, które zapadną, mogą mieć realny wpływ na miliony ubezpieczonych.

Artykuł został przygotowany na podstawie obowiązujących przepisów prawa oraz rzetelnych źródeł branżowych. Akty prawne omawiane w tekście:

• Wypowiedzi minister zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy
• Dane Ministerstwa Zdrowia i NFZ dotyczące budżetu na 2026 rok