O polityce klimatycznej, jakości powietrza i transformacji energetycznej – konferencja Projektu Doradztwa Energetycznego w Warszawie

Transformacja energetyczna zaczyna się lokalnie – w naszych miastach, gminach i w decyzjach podejmowanych przez samorządy. O wyzwaniach związanych z polityką klimatyczną, możliwościach finansowania zielonych inwestycji oraz praktycznych rozwiązaniach wspierających poprawę jakości powietrza rozmawiano podczas konferencji zorganizowanej przez WFOŚiGW w Warszawie w ramach Projektu Doradztwa Energetycznego.

29 maja w siedzibie WFOŚiGW w Warszawie odbyła się konferencja „Polityka klimatyczna w działaniu – rola doradców energetycznych w procesie transformacji energetycznej”, zorganizowana w ramach Projektu Doradztwa Energetycznego. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli samorządów, instytucji publicznych oraz ekspertów zajmujących się ochroną powietrza, efektywnością energetyczną i wdrażaniem rozwiązań wspierających transformację energetyczną.

Uczestników konferencji powitał Zbigniew Deptuła, Prezes Zarządu WFOŚiGW w Warszawie, który mówił o znaczeniu współpracy i wymiany doświadczeń między samorządami oraz instytucjami zaangażowanymi w ochronę środowiska. Życzył uczestnikom owocnych obrad i wykorzystania spotkania do zdobywania praktycznej wiedzy.

„Polityka klimatyczna a ochrona powietrza” – to temat wystąpienia Marcina Podgórskiego, Dyrektora Departamentu Gospodarki Odpadami, Emisji i Pozwoleń Zintegrowanych Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego. Prelegent przedstawił założenia Programu ochrony powietrza dla województwa mazowieckiego oraz działania, które samorządy powinny realizować w związku z nowymi normami jakości powietrza. Mówił m.in. o konieczności ograniczania niskiej emisji, ekodoradztwie, edukacji ekologicznej, zwiększaniu terenów zielonych, kontroli przestrzegania przepisów uchwały antysmogowej oraz wsparciu osób zagrożonych ubóstwem energetycznym. Zaprezentował także mazowiecki pakiet wsparcia dla gmin, obejmujący m.in. szkolenia, platformy informacyjne, działania edukacyjne oraz programy takie jak „Mazowsze bez smogu”, „Mazowsze dla czystego powietrza” czy „Mazowsze dla czystego ciepła”. Wskazał również dostępne źródła finansowania inwestycji, od środków unijnych i programów regionalnych po wsparcie z NFOŚiGW i WFOŚiGW.

„Finansowanie transformacji energetycznej w nowej perspektywie” było tematem wystąpienia Marcina Janiaka, Zastępcy Dyrektora Departamentu Funduszy Europejskich w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. Ekspert przedstawił skalę środków unijnych przeznaczonych na transformację klimatyczno-energetyczną w Polsce, wskazując, iż w latach 2023–2032 do Polski trafi około 500 mld zł funduszy europejskich wspierających m.in. efektywność energetyczną, odnawialne źródła energii i działania związane z ochroną klimatu. Wśród najważniejszych źródeł finansowania wymienił m.in. Krajowy Plan Odbudowy, Fundusz Transformacji Energetyki, Fundusz Modernizacyjny oraz Społeczny Fundusz Klimatyczny. Odniósł się również do nowej perspektywy finansowej UE po 2027 roku, podkreślając znaczenie inwestycji związanych z klimatem, ochroną powietrza i efektywnością energetyczną.

„Praktyczne doświadczenia polskie i europejskie w transformacji energetycznej, narzędzia, rozwiązania, finansowanie” – z prelekcją pod takim tytułem wystąpił Cezary Molski, Dyrektor Biura Innowacji i Rozwoju Mazowieckiej Agencji Energetycznej. Uczestnicy poznali m.in. projekt RENOSS, dotyczący poprawy jakości i tempa renowacji energetycznej budynków, a także kalkulator zwrotu z inwestycji (ROI), narzędzie wspierające samorządy w ocenie opłacalności planowanych modernizacji energetycznych, pozwalające oszacować okres zwrotu inwestycji oraz wpływ renowacji na koszty eksploatacyjne budynków.

„Miasta i gminy w transformacji klimatycznej” to temat wystąpienia Stanisława Jastrzębskiego, Wójta Gminy Długosiodło, który dzielił się wieloletnimi doświadczeniami samorządu w realizacji inwestycji energetycznych i środowiskowych. Pokazał, jak gminy mogą skutecznie korzystać z dostępnych programów wsparcia, ograniczać koszty energii i planować działania odpowiadające na potrzeby mieszkańców.

„Zielona transformacja miasta w praktyce” została omówiona przez Prezydenta Ciechanowa Krzysztof a Kosińskiego. Podczas wystąpienia z dumą opowiadał o zielonej metamorfozie miasta, pokazując, iż konsekwentne inwestowanie w ekologię przynosi korzyści dla mieszkańców. Miasto może pochwalić się m.in. jedną z najdłuższych sieci ścieżek rowerowych w przeliczeniu na mieszkańca w Polsce, Zielonym Targiem oraz innymi inwestycjami, które zmieniają przestrzeń miasta i poprawiły komfort życia mieszkańców. Dużo miejsca poświęcił także transformacji energetycznej miasta. W Ciechanowie działa już wysokosprawna kogeneracja gazowa, uruchomiona, a energia i ciepło produkowane są efektywniej. Miasto rozwija też instalacje oparte na biomasie, wykorzystujące odnawialne paliwo z odpadów zrębków drzewnych. W tym roku uruchomiona ma zostać pierwsza miejska farma fotowoltaiczna, która pomoże zasilać miejskie obiekty.

„Dezinformacja klimatyczna” była tematem wystąpienia Magdaleny Zając z inicjatywy Rodzice dla Klimatu. Prelegentka zwróciła uwagę na to, jak łatwo w przestrzeni internetowej rozprzestrzeniają się fałszywe lub zmanipulowane informacje dotyczące klimatu i ochrony środowiska. Mówiła o tym, jak identyfikować fałszywe przekazy i materiały tworzone przez sztuczną inteligencję, które coraz częściej pojawiają się w mediach społecznościowych. Wyjaśniła, czym różni się dezinformacja od nieświadomego przekazywania błędnych treści oraz jak rozpoznawać mechanizmy manipulacji odwołujące się do emocji, lęku czy stereotypów. Nie zabrakło także praktycznych przykładów pokazujących, jak weryfikować informacje i dlaczego warto zachować ostrożność przed udostępnianiem sensacyjnych treści.

„Rola doradców energetycznych w procesie transformacji” – to temat wystąpienia Katarzyny Szmyt, Koordynator Zespołu Doradców Energetycznych WFOŚiGW w Warszawie. Prelegentka przybliżyła zakres działań doradców energetycznych, którzy wspierają samorządy, instytucje publiczne, wspólnoty i mieszkańców w planowaniu inwestycji poprawiających efektywność energetyczną oraz rozwoju odnawialnych źródeł energii. Pokazała, jak doradcy pomagają w wyborze rozwiązań, wskazują dostępne źródła finansowania i wspierają beneficjentów na różnych etapach przygotowania inwestycji. Jak podkreślała, skuteczne działania na rzecz klimatu wymagają konsekwencji, bo „nie ma planety B”.

Konferencja pokazała, iż transformacja energetyczna dzieje się tu i teraz, w naszych miastach i gminach. Za dużymi hasłami o klimacie stoją termomodernizacje, nowe źródła energii, walka o czystsze powietrze i szukanie pieniędzy na dobre projekty. Było dużo praktycznej wiedzy, wymiany doświadczeń i rozmów o tym, co już działa, a co jeszcze przed nami. Jedno jest pewne, samorządy nie są same w tej zmianie.