Od 1 września ZUS zmienia zasady. Część emerytów i rencistów może dostać mniejszy przelew

Od 1 września 2026 roku część osób dorabiających do emerytury lub renty będzie musiała uważniej kontrolować swoje zarobki. Limity przychodów, po przekroczeniu których ZUS może zmniejszyć albo zawiesić świadczenie, idą w dół. Zmiana nie obejmie jednak wszystkich emerytów. Dla części seniorów wysokość dodatkowych zarobków przez cały czas nie będzie miała znaczenia.

Fot. Warszawa w Pigułce

Powodem wrześniowej zmiany jest spadek przeciętnego wynagrodzenia. To właśnie od jego wysokości zależą limity dorabiania obowiązujące niektórych świadczeniobiorców.

Nowe wartości będą stosowane od 1 września do 30 listopada 2026 roku.

Od września trzeba pilnować kwoty 6463,20 zł

Najważniejszy jest pierwszy próg, odpowiadający 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Od 1 września 2026 roku ma wynosić:

6463,20 zł brutto miesięcznie.

Do końca sierpnia jest to 6694,10 zł brutto.

Różnica wynosi zatem 230,90 zł.

Jeżeli osoba objęta limitami osiągnie przychód przekraczający pierwszy próg, ZUS może odpowiednio zmniejszyć wypłacane świadczenie.

Nie oznacza to więc, iż przekroczenie 6463,20 zł automatycznie pozbawi emeryta lub rencistę całej wypłaty. Do tego służy drugi, znacznie wyższy limit.

Jest też druga granica. Po jej przekroczeniu ZUS może zawiesić świadczenie

Drugi próg odpowiada 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Od września będzie to:

12 003,10 zł brutto miesięcznie.

Dotychczasowy limit wynosi 12 431,80 zł.

Oznacza to spadek aż o 428,70 zł.

Jeżeli osoba podlegająca ograniczeniom osiągnie przychód przekraczający górną granicę, ZUS może zawiesić wypłatę świadczenia za dany okres.

Dlatego szczególną uwagę powinny zachować osoby, których wynagrodzenie znajduje się blisko jednego z nowych progów.

Kto może dostać mniej pieniędzy?

Zmiana ma znaczenie przede wszystkim dla osób, które nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, a jednocześnie pobierają świadczenie i pozostają aktywne zawodowo.

Limity dotyczą między innymi części osób pobierających wcześniejsze emerytury oraz określonych rent.

Jeżeli ich przychód mieści się między 70 a 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia, świadczenie może zostać zmniejszone.

Po przekroczeniu 130 proc. przeciętnego wynagrodzenia wypłata może zostać zawieszona.

Masz 60 lub 65 lat? Sytuacja wygląda inaczej

Ta informacja jest szczególnie istotna, ponieważ nagłówki dotyczące „obniżenia emerytur od września” mogą sugerować znacznie szerszą zmianę, niż ma to miejsce w rzeczywistości.

Emeryci, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny, co do zasady mogą dorabiać bez limitu i nie muszą obawiać się zmniejszenia emerytury z tego powodu.

Powszechny wiek emerytalny wynosi obecnie:

60 lat dla kobiet,

65 lat dla mężczyzn.

Są jednak szczególne sytuacje i rodzaje świadczeń, dla których obowiązują odmienne reguły. Dlatego przy pobieraniu renty lub świadczenia na szczególnych zasadach należy sprawdzić swoją sytuację indywidualnie.

Dlaczego limity nagle spadają?

Progi nie są ustalane raz na cały rok.

ZUS aktualizuje je co 3 miesiące, a podstawą obliczeń jest przeciętne wynagrodzenie ogłaszane przez Główny Urząd Statystyczny.

W II kwartale 2026 roku przeciętne wynagrodzenie wyniosło 9233,13 zł. Było niższe niż w poprzednim kwartale.

Efekt tej zmiany zobaczymy właśnie od września.

To pokazuje, iż limity dorabiania mogą zarówno rosnąć, jak i spadać. Osoba, która jeszcze w sierpniu mieściła się bezpiecznie pod określoną granicą, od września może znaleźć się już powyżej nowego limitu.

Przykład. Ta sama pensja, ale od września inne konsekwencje

Wyobraźmy sobie osobę pobierającą wcześniejszą emeryturę, która jednocześnie pracuje i osiąga miesięczny przychód w wysokości 6600 zł brutto.

W sierpniu taka kwota znajduje się poniżej limitu wynoszącego 6694,10 zł.

Od września sytuacja się zmienia.

Nowy próg to 6463,20 zł, a więc 6600 zł znajduje się już 136,80 zł powyżej granicy.

Właśnie osoby zarabiające kwoty znajdujące się pomiędzy starym i nowym limitem powinny szczególnie dokładnie sprawdzić swoją sytuację.

ZUS nie zawsze zabierze całą nadwyżkę bez ograniczeń

W przypadku przychodów znajdujących się pomiędzy dolnym i górnym limitem działa mechanizm zmniejszenia świadczenia.

Istnieją jednocześnie ustawowe maksymalne kwoty zmniejszenia. Ich wysokość zależy od rodzaju pobieranego świadczenia.

W przypadku emerytury oraz renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy maksymalne zmniejszenie wynosi w tej chwili 989,41 zł.

Dlatego skutki przekroczenia limitu mogą wyglądać inaczej w zależności od wysokości przychodu i rodzaju pobieranego świadczenia.

Ważna jest data osiągnięcia wieku emerytalnego

Szczególną sytuację mają osoby, które właśnie zbliżają się do 60. lub 65. urodzin.

Przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego mogą podlegać ograniczeniom dotyczącym dorabiania. Po osiągnięciu odpowiedniego wieku zasady mogą się zmienić.

Dlatego nie wystarczy spojrzeć wyłącznie na wysokość wynagrodzenia. Trzeba uwzględnić również rodzaj pobieranego świadczenia oraz wiek świadczeniobiorcy.

Zmiana będzie obowiązywała przez 3 miesiące

Wrześniowe limity nie zostają wprowadzone na stałe.

Kwoty 6463,20 zł oraz 12 003,10 zł będą obowiązywały od 1 września do 30 listopada 2026 roku.

W grudniu pojawią się kolejne wartości wynikające z następnych danych o przeciętnym wynagrodzeniu.

Dla osób dorabiających do świadczeń oznacza to konieczność regularnego sprawdzania aktualnych limitów.

Co to oznacza dla Ciebie?

Jeżeli pobierasz zwykłą emeryturę i osiągnęłaś 60 lat albo osiągnąłeś 65 lat, wrześniowe obniżenie limitów co do zasady nie powinno ograniczać możliwości dorabiania.

Jeżeli jednak pobierasz wcześniejszą emeryturę lub rentę i jednocześnie pracujesz, sprawdź wysokość swojego miesięcznego przychodu.

Od 1 września najważniejsze są dwie kwoty:

6463,20 zł brutto to próg, którego przekroczenie może spowodować zmniejszenie świadczenia.

12 003,10 zł brutto to próg, po którego przekroczeniu świadczenie może zostać zawieszone.

Szczególnie uważne powinny być osoby zarabiające od 6463,20 do 6694,10 zł brutto. Jeszcze w sierpniu mieszczą się poniżej pierwszego limitu, natomiast od września ta sama wysokość przychodu może już wpłynąć na świadczenie.

Nie jest to zatem powszechna obniżka emerytur i rent. Zmiana dotyczy przede wszystkim osób podlegających limitom dorabiania, których przychody znajdą się powyżej nowych progów.