Opieka koordynowana w POZ: więcej pieniędzy za realne leczenie pacjentów

1 godzina temu

Finansowanie koordynatora w podstawowej opiece zdrowotnej wchodzi w nową fazę. Od 2026 roku system ma silniej premiować placówki, które realnie rozwijają opiekę koordynowaną i obejmują nią większą liczbę pacjentów, a jednocześnie ograniczyć finansowanie dla tych, które korzystały z dodatków bez faktycznego świadczenia usług.

Zmiany, wypracowane wspólnie przez Narodowy Fundusz Zdrowia i środowisko POZ, mają wzmocnić jakość opieki i lepiej odpowiadać na potrzeby pacjentów z chorobami przewlekłymi.

– Zadania koordynatora w POZ są finansowane nieprzerwanie od 2021 roku i ten element systemu pozostaje stabilny. Podstawą jest stawka kapitacyjna rozliczana rocznie za pacjentów zapisanych do danej placówki. W standardowym POZ, bez opieki koordynowanej, finansowanie przysługuje za każdego pacjenta powyżej 24. roku życia. W placówkach, które weszły w opiekę koordynowaną, zakres jest szerszy – stawka liczona jest za wszystkich dorosłych pacjentów, czyli od 18. roku życia – mówi Agnieszka Białas-Sitarska, rzecznik prasowy świętokrzyskiego oddziału NFZ.

Od stycznia 2026 roku pojawia się dodatkowy impuls finansowy dla tych, którzy rzeczywiście rozwijają ten model opieki. o ile placówka obejmie opieką koordynowaną co najmniej 5 procent swoich pacjentów, stawka kapitacyjna za zadania koordynatora wzrośnie o połowę – do poziomu blisko 12 zł. Oprócz tego w opiece koordynowanej przez cały czas funkcjonuje dodatkowy ryczałt, jednak jego charakter ulega zmianie.

– Dotychczas miesięczny ryczałt na zadania koordynatora był wypłacany wszystkim placówkom realizującym opiekę koordynowaną, niezależnie od stażu w programie. Od 2026 roku stanie się on instrumentem wyłącznie „na start”. Nowe placówki, które podpiszą umowę na opiekę koordynowaną, otrzymają ryczałt tylko przez pierwsze sześć miesięcy. Jego wysokość wynosi w tej chwili około 7,7 tysiąca złotych miesięcznie dla POZ z populacją do pięciu tysięcy pacjentów, a przy większej liczbie zapisanych dodatkowo rośnie stawka kapitacyjna – dodaje rzecznik.

Najważniejszą nowością jest wprowadzenie dodatku motywacyjnego uzależnionego od odsetka pacjentów objętych opieką koordynowaną. Dane NFZ pokazują, iż większość placówek ogranicza się do minimalnej liczby chorych w tym modelu. Dlatego od 2026 roku POZ, które obejmą opieką koordynowaną od 5 do 10 procent dorosłych pacjentów, otrzymają 3 tysiące złotych miesięcznie, przy udziale 10–20 procent – 5 tysięcy złotych, a powyżej 20 procent – 9 tysięcy złotych. Dodatek będzie naliczany co miesiąc, ale wypłacany kwartalnie.

Zmiany obejmują również mechanizmy dyscyplinujące. Placówki, które formalnie są w opiece koordynowanej, ale przez trzy kolejne miesiące nie realizują żadnych lub niemal żadnych świadczeń w jej ramach, stracą prawo do wszystkich dodatkowych form finansowania - wyższej stawki kapitacyjnej, ryczałtu oraz dodatku motywacyjnego.

Model opieki koordynowanej pozostaje jednym z kluczowych elementów reformy POZ. Oprócz finansowania koordynatora oznacza on szerszy dostęp do badań diagnostycznych, możliwość prowadzenia pacjentów z chorobami przewlekłymi na poziomie podstawowej opieki oraz lepszą organizację ścieżki leczenia. Skala programu jest już znacząca – na początku 2026 roku niemal połowa kontraktów POZ obejmuje opiekę koordynowaną, a objętych nią jest ponad 21 milionów pacjentów, czyli około 61 procent populacji zapisanej do POZ.