Polskie miasto zajmuje pierwsze miejsce w unijnym rankingu odporności na zmiany klimatyczne

Piwniczna-Zdrój, około 5-tysięczne miasteczko w południowych Beskidach, zostało w nowym rankingu uznane za najbardziej odporne na zmiany klimatyczne miejsce w Unii Europejskiej.

COOLCITY, platforma, która ma pomóc miastom w lepszej adaptacji do zmiany klimatu, opublikowała w tym tygodniu indeks obejmujący 11 041 gmin w całej UE na podstawie ich wyników w pięciu kategoriach: przepuszczalność gruntu, stan roślinności, różnorodność biologiczna, warunki wodne i warunki termiczne.

Każdy czynnik został oceniony na podstawie danych z zdalnych czujników, w tym satelitów Sentinel i Landsat, które zostały przeanalizowane dzięki sztucznej inteligencji.

Najwyższą średnią we wszystkich kategoriach uzyskała Piwniczna-Zdrój, miejscowość uzdrowiskowa położona około 5 kilometrów od granicy ze Słowacją, wynosząca 8,5 na 10. W rankingu uplasowały się Echinos w Grecji i Ii w Finlandii.

Piwniczna-Zdrój uzyskała doskonałą notę ​​10 za przepuszczalność powierzchni, która mierzy, jak beton i inne konstrukcje zmniejszają retencję wody i zwiększają ogrzewanie miejskie

Uzyskał także wysoką ocenę (9,6) w kategorii stanu roślinności, która uwzględnia obecność zieleni, takiej jak drzewa i krzewy, mogącej pomóc w ochłodzeniu mikroklimatu. W mieście przypada ponad 2000 m2 zieleni na mieszkańca – zauważa COOLCITY.

„Wynik Piwnicznej-Zdroju wyraźnie pokazuje, jak bardzo lokalne warunki naturalne wpływają na odporność miasta na zmiany klimatyczne i jak ważna jest ochrona tych zasobów” – powiedział Dominik Kopeć z MGGP Aero, polskiej firmy specjalizującej się w badaniach lotniczych i teledetekcji, która kieruje projektem COOLCITY.

Wyniki rankingu z euforią przyjął prezydent miasta Tomasz Michałowski, stwierdzając, iż Piwniczna-Zdrój priorytetowo traktuje inwestycje proekologiczne, promuje odpowiedzialną turystykę i zwalcza monitoringiem nielegalne składowanie śmieci.

W komentarzach do lokalnej gazety Gazety Krakowskiejzauważył także, iż jego miasto nigdy nie cierpiało na tzw. „betonozę”, nawiązując do panującej w ostatnich dekadach tendencji do zastępowania terenów zielonych betonem w wielu miejscach w Polsce.

W 2023 r. poprzedni rząd Polski podjął inicjatywę mającą na celu zapewnienie małym miastom środków na „debetonowanie” przestrzeni publicznych, zwiększanie ilości zieleni i poprawę retencji wody.

Indeks COOLCITY wykazał również, iż wśród największych miast w UE (liczących ponad 500 000 mieszkańców) Kraków w południowej Polsce znalazł się na szóstym miejscu pod względem odporności na zmiany klimatyczne. Sztokholm i Göteborg w Szwecji zajęły odpowiednio pierwsze i drugie miejsce.

„Chcieliśmy stworzyć narzędzie, które nie tylko pokaże dane, ale przede wszystkim pomoże je zrozumieć i wykorzystać w praktyce” – powiedział dyrektor strategiczny projektu COOLCITY, Łukasz Sławik.

Inicjatywę prowadzi konsorcjum, na którego czele stoi MGGP Aero, polska firma specjalizująca się w geodezji lotniczej i teledetekcji, w skład której wchodzą także Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Łódzki.

Zdaniem naukowców zmiany klimatyczne zwiększają częstotliwość i intensywność ekstremalnych zjawisk pogodowych, w tym fal upałów, susz, burz i powodzi.

W 2024 r., po tym jak w Polsce doszło do katastrofalnej powodzi, w wyniku której zginęło dziewięć osób, klimatolodzy obliczyli, iż spowodowane przez zmianę klimatu prawdopodobieństwo wystąpienia ulewnych opadów było dwukrotnie większe i o 7% bardziej intensywne.

Jednocześnie Polska boryka się z coraz częstszymi i dotkliwszymi suszami. W zeszłym roku poziom wody w Wiśle, najdłuższej rzece Polski, w Warszawie spadł do rekordowo niskiego poziomu 7 cm.