Roboty w sklepach coraz bliżej. Polski handel szykuje się na humanoidy
Roboty humanoidalne mogą pojawić się w polskich sklepach szybciej, niż zakłada część branży. Pierwsze pilotażowe wdrożenia mogą rozpocząć się choćby w ciągu najbliższego roku lub dwóch lat. najważniejsze będzie jednak nie samo wykorzystanie robota, ale znalezienie procesów, w których technologia przyniesie konkretną wartość biznesową.
Polacy wskazują zadania dla robotów w sklepach
Z badania dotyczącego opinii Polaków na temat robotów humanoidalnych w handlu wynika, iż tylko 11 proc. konsumentów nie zaakceptowałoby wykonywania przez robota pracy w sklepie.
Najczęściej wskazywane zadania, które mogłyby być wykonywane przez humanoidy, to:
- przekazywanie informacji o produktach – około 32 proc. wskazań,
- wskazywanie lokalizacji produktów – około 32 proc.,
- wykładanie towaru – około 32 proc.
Wyniki pokazują, iż konsumenci dostrzegają zastosowanie robotów przede wszystkim w prostych, praktycznych zadaniach. Nie oznacza to jednak, iż wszystkie wskazane funkcje są już równie łatwe do wykonania pod względem technologicznym.
Robot ma rozwiązywać konkretny problem
Wprowadzenie humanoida do sklepu nie powinno zaczynać się od wyboru konkretnego modelu urządzenia. Najpierw potrzebna jest analiza procesów funkcjonujących w przedsiębiorstwie.
Sieci handlowe powinny sprawdzić, gdzie występują braki kadrowe, przestoje, problemy z dostępnością produktów, powtarzające się pytania klientów czy zadania wymagające dużej liczby prostych czynności.
Dopiero na tej podstawie można ocenić, czy dany proces nadaje się do robotyzacji oraz czy humanoid będzie adekwatnym rozwiązaniem. W niektórych przypadkach prostsza automatyzacja może okazać się wystarczająca.
Informacja i dostępność towarów na początku wdrożeń
W sklepach jednym z naturalnych obszarów zastosowania robotów mogą być funkcje informacyjne. Humanoid może pomagać klientom znaleźć produkt, wskazać jego lokalizację czy przekazać podstawowe informacje.
Potencjalnym zastosowaniem jest również pomoc w zwiększaniu dostępności towarów. Robot może wspierać pracowników przy wykładaniu produktów lub identyfikowaniu braków na półkach.
Ostrożniej należy natomiast podchodzić do powierzania robotom płatności, zwrotów czy reklamacji. W takich procesach ważne są odpowiedzialność, bezpieczeństwo danych oraz możliwość szybkiego przejęcia sprawy przez człowieka.
Magazyny mogą być ważniejsze niż sklepy
Choć konsumenci najłatwiej dostrzegają zastosowanie humanoidów w bezpośredniej obsłudze klientów, wcześniejsze wdrożenia mogą pojawić się również w magazynach, centrach dystrybucyjnych i logistyce.
Takie środowiska są bardziej uporządkowane, a wykonywane czynności można łatwiej standaryzować. Ma to znaczenie dla obecnych możliwości robotyki humanoidalnej.
Jednym z trudniejszych problemów pozostaje manipulowanie produktami różniącymi się masą, kształtem, sztywnością oraz sposobem chwytania. Dlatego procesy logistyczne, w których warunki pracy są bardziej przewidywalne, mogą być łatwiejszym miejscem do przeprowadzenia pierwszych testów.
Pilotaż robotów powinien mieć konkretny cel
Pierwsze wdrożenie powinno obejmować pojedynczą placówkę, strefę albo konkretny proces. Istotne jest również określenie mierzalnego celu.
W przypadku robota pomagającego klientom można analizować między innymi czas potrzebny na znalezienie produktu, liczbę obsłużonych zapytań czy liczbę spraw przekazanych pracownikom.
W logistyce znaczenie mogą mieć natomiast liczba prawidłowo wykonanych operacji, dostępność urządzenia oraz czas pracy bez awarii.
Dzięki temu przedsiębiorstwo będzie mogło ocenić, czy zastosowanie humanoida faktycznie poprawia funkcjonowanie procesu.
Bez danych robot nie rozwiąże problemów klienta
Sam robot nie wystarczy do skutecznej obsługi klientów. Urządzenie musi mieć dostęp do aktualnych danych, między innymi dotyczących cen, dostępności produktów, planogramów oraz układu sklepu.
Dlatego już na etapie pilotażu konieczna jest integracja robota z systemami wykorzystywanymi przez przedsiębiorstwo. Jakość danych może mieć równie duże znaczenie jak możliwości samego urządzenia.
Ile może kosztować robotyzacja handlu?
Opłacalności humanoidów nie można oceniać wyłącznie poprzez porównanie kosztu pracy człowieka z kosztem godziny działania robota.
W kalkulacji trzeba uwzględnić między innymi integrację z systemami, serwis, energię, szkolenia, nadzór, przestoje oraz utratę wartości technologii w czasie.
Korzyści mogą być szersze niż samo ograniczenie liczby roboczogodzin. Robotyzacja może wpływać także na dostępność towarów, czas obsługi klientów, ograniczenie problemów kadrowych oraz możliwość przesunięcia pracowników do zadań wymagających wiedzy, doświadczenia i odpowiedzialności.
Roboty humanoidalne w sklepach coraz bliżej
Pierwsze pilotażowe wdrożenia humanoidów w polskim handlu mogą pojawić się choćby w ciągu najbliższego roku lub dwóch lat. Tempo będzie jednak zależeć od konkretnego zastosowania, możliwości technologicznych oraz opłacalności.
Największe znaczenie będzie miało zdobywanie doświadczenia podczas pilotaży, gromadzenie danych oraz sprawdzanie, w których procesach robot rzeczywiście przynosi korzyści.
Bezpieczeństwo i zaufanie klientów również mają znaczenie
Wdrożenie humanoida nie powinno odbywać się kosztem zaufania klientów ani pracowników. Szczególnie w przypadku monitoringu, płatności, reklamacji czy innych procesów związanych z danymi konieczne jest jasne określenie zakresu działania urządzenia i odpowiedzialności człowieka.
Klienci powinni wiedzieć, jakie dane są przetwarzane, natomiast pracownicy muszą znać zasady współpracy z robotem oraz sposób przejęcia procesu w sytuacji, gdy urządzenie nie może go prawidłowo wykonać.
Roboty humanoidalne mogą więc stać się kolejnym elementem automatyzacji handlu, ale ich rzeczywista wartość będzie zależała przede wszystkim od adekwatnego wyboru zastosowania. Samo ustawienie robota w sklepie nie będzie oznaczało udanego wdrożenia. O jego powodzeniu zdecydują efekty pilotażu, integracja z systemami, poprawa procesów i rzeczywiste korzyści dla przedsiębiorstwa.
