3 godzin temu
W południowej części Krakowa, gdzie podczas opadów nawalnych rośnie ryzyko lokalnych podtopień, Zarząd Infrastruktury Wodnej zaprezentował dwa warianty koncepcji poprawy odwodnienia rejonu Rybitw. Projekt łączy rozwiązania oparte na retencji w zieleni z budową przepompowni NWS „Rybitwy”, która ma odprowadzać nadmiar wód do Wisły w sytuacjach krytycznych. jeżeli wybór wariantu zapadnie w najbliższych tygodniach, dokumentacja ma być gotowa do realizacji w marcu 2028 r. – po 18 miesiącach projektowania i roku prac budowlanych.
Problem: Wisła rośnie, a Golikówka przestaje „odbierać” wodę
Jak wskazuje ZIW, w czasie wezbrań Wisły dochodzi do sytuacji, w której Golikówka traci możliwość sprawnego odbioru wód opadowych. Dodatkową barierą jest śluza wałowa nr 70. Gdy poziom rzeki rośnie, woda z intensywnych opadów szuka ujścia innymi drogami – często na ulice i w okolice zabudowy.
Dwa warianty: lokalizacja pompowni i sposób prowadzenia rurociągów
Zaprezentowane koncepcje różnią się przede wszystkim umiejscowieniem przepompowni i układem infrastruktury:
- Wariant 1 zakłada lokalizację obiektu bliżej Wisły, co oznacza krótsze odcinki rurociągów i prostszy przebieg instalacji.
- Wariant 2 przewiduje sytuowanie przepompowni przy zbiorniku retencyjnym – z rozwiązaniami ocenianymi jako prostsze w obsłudze i z większą przestrzenią technologiczną wokół obiektu.
Naturalna retencja: pas ogrodów deszczowych wzdłuż Golikówki
Pierwszą częścią planu są ogrody deszczowe – zielona infrastruktura, która ma przejmować i przetrzymywać wodę opadową, zanim trafi do kanalizacji. Zgodnie z koncepcją, mają powstać wzdłuż 308-metrowego odcinka rowu Golikówki, od ul. Granicznej do ul. Kormoranów. Tereny gminne mają zostać przekształcone w pas zieleni o funkcji retencyjnej, uzupełniony o elementy rekreacyjne.
ZIW wskazuje, iż wykonana jesienią 2025 r. inwentaryzacja potwierdziła możliwość zagospodarowania obszaru, a dodatkowo do ponownego wykorzystania jest 1244 m², co pozwala myśleć o ścieżkach pieszych i niewielkich parkach.
Przepompownia NWS „Rybitwy”: cztery pompy i awaryjne zasilanie
Drugim filarem systemu ma być przepompownia, planowana na nieużytkowanym, płaskim terenie w pobliżu Wisły – z dogodnym dojazdem i bez kolizji z infrastrukturą podziemną. W podziemnym obiekcie mają pracować cztery pompy (trzy robocze i jedna rezerwowa). Docelowa wydajność systemu ma pozwalać na tłoczenie do Wisły do 1,05 mł/s.
Koncepcja zakłada zastosowanie rurociągów DN500 oraz rozwiązań technicznych (m.in. klap i deflektorów), które mają umożliwić obejście ograniczeń związanych ze śluzą wałową nr 70. Zabezpieczeniem ciągłości pracy ma być agregat prądotwórczy uruchamiany w razie awarii zasilania.
Hybrydowy system: zbiornik retencyjny + zieleń + technologia
W pobliżu przepompowni ma powstać także zbiornik retencyjny, który – razem z ogrodami deszczowymi – stworzy spójny układ ochrony przed skutkami nawalnych opadów. Założenie jest takie, by część wody zatrzymywać w terenie, a w razie potrzeby gwałtownie ją odpompowywać do Wisły, gdy naturalny odpływ jest utrudniony.
Grunty zabezpieczone, harmonogram do 2028 roku
ZIW informuje, iż teren pod inwestycję jest zabezpieczony – chodzi o ponad 80 działek, pozostających w gestii miasta lub instytucji publicznych, co ma ułatwić rozpoczęcie procesu przygotowawczego. Dla mieszkańców Rybitw projekt ma oznaczać przede wszystkim ograniczenie ryzyka podtopień i większą przewidywalność w czasie intensywnych ulew.
Kolejny element programu przeciwpowodziowego miasta
Koncepcja dla Rybitw wpisuje się w szerszy program wzmacniania odporności przeciwpowodziowej Krakowa. ZIW wskazuje na analogiczne działania realizowane w innych częściach miasta, w tym na Prądniku Czerwonym. jeżeli harmonogram zostanie dotrzymany, w 2028 r. dzielnica ma zyskać rozwiązania, które łączą retencję w zieleni z infrastrukturą techniczną – w modelu, który ma zwiększać bezpieczeństwo bez rezygnacji z funkcji miejskich i przyrodniczych.
(PT)
