Sąd Najwyższy zdecydował o losie nie tylko szpitala w Lesku. To gwóźdź do trumny?

Szpital Powiatowy w Lesku (Fot. Archiwum)

Sprawa szpitala w Lesku doprowadziła do uchwały, która może przesądzić o losie prowadzonych i planowanych prób restrukturyzacji sądowych szpitali w całej Polsce. Sąd Najwyższy uznał, iż publiczne szpitale działające jako Samodzielne Publiczne Zakłady Opieki Zdrowotnej (SP ZOZ) nie mogą korzystać z postępowań restrukturyzacyjnych przewidzianych dla przedsiębiorców czytamy w informacji prasowej przesłanej redakcji supernowosci24.pl przez agencję doradczą Public Policy.

W ostatnich miesiącach narastały rozbieżności interpretacyjne dotyczące restrukturyzacji SP ZOZ-ów na podstawie prawa restrukturyzacyjnego. Część sądów dopuszczała prowadzenie takich postępowań, inne je kwestionowały.

Sąd Najwyższy zajął się tą sprawą w związku z postępowaniem dotyczącym szpitala w Lesku – symbolu problemów finansowych szpitali powiatowych w Polsce. Podjęto tam próbę restrukturyzacji, ale Sąd Okręgowy w Rzeszowie odmówił zatwierdzenia układu i skierował do Sądu Najwyższego pytanie prawne dotyczące zdolności restrukturyzacyjnej SP ZOZ-ów.

To gwóźdź do trumny

Według Mirosława Leśniewskiego, dyrektora Szpitala Powiatowego w Lesku Orzeczenie Sądu Najwyższego to po prostu gwóźdź do trumny nie tylko szpitala w Lesku. W oczekiwaniu na odpowiedź SN szpital był chroniony przed egzekucjami komorniczymi, niedługo taką ochronę przed wierzycielami stracimy – mówił w mediach.

– Nie mamy skąd wziąć pieniędzy na spłatę zobowiązań. Nie weźmiemy już kredytu, nie otrzymamy wyższego kontraktu z NFZ. Jako SPZOZ nie możemy również wejść na rynek prywatnych usług zdrowotnych. Szpital w Lesku znalazł się w matni. Ja po prostu nie widzę wyjścia z tej sytuacji, nie mamy żadnego planu. Koncentrujemy się na zabezpieczeniu bieżącej działalności – dodawał.

Uchwała SN już wpływa na prowadzone postępowania

Jak czytamy w przesłanym komunikacie próby restrukturyzacji SP ZOZ-ów podjęto także w innych zadłużonych placówkach na Podkarpaciu. W Ustrzykach Dolnych zatwierdzono częściowy układ z wierzycielami, a w Sanoku – wierzyciele go odrzucili.

Podobne postępowania prowadzono również w innych częściach kraju. W Płońsku sąd oddalił wniosek o otwarcie postępowania układowego. W Kole natomiast otworzył postępowanie sanacyjne wobec tamtejszego SP ZOZ-u. Postępowanie restrukturyzacyjne toczy się też w Skarżysku-Kamiennej.

Bezpośrednio po uchwale Sądu Najwyższego złożono wnioski o umorzenie postępowań dotyczących szpitali w Kole i Skarżysku-Kamiennej, ponieważ, zdaniem wnioskodawców, orzeczenie SN wyklucza możliwość prowadzenia takich postępowań wobec SP ZOZ-ów.

Publiczny szpital działa inaczej niż firma

Przeciwnicy restrukturyzacji sądowej argumentują, iż SP ZOZ jako element polityki zdrowotnej państwa nie może być traktowany jak przedsiębiorca. kooperacja publicznych szpitali z dostawcami towarów i usług odbywa się na zasadzie wzajemnego zaufania – opiera się na założeniu, iż placówka ostatecznie ureguluje swoje zobowiązania. Wynika to z faktu, iż szpital jako podmiot publiczny nie może ogłosić upadłości. W związku z tym kapitał, choć zamrożony, jest bezpieczny. Zmiana tej równowagi zwiększyłaby ryzyko po stronie dostawców i wywołała wiele negatywnych konsekwencji zarówno dla samych SP ZOZ-ów, jak i pacjentów.

Te obawy potwierdziła sytuacja w Skarżysku-Kamiennej, gdzie po rozpoczęciu restrukturyzacji sądowej pojawiły się problemy z dalszym kredytowaniem dostaw leków do programu lekowego. W rezultacie szpital musiał ograniczyć realizację programu.

Potrzebna jest zmiana ustawy

O wyłączenie Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej z ustawy o restrukturyzacji przedsiębiorstw od ponad roku zabiega strona społeczna Rady Dialogu Społecznego. 20 kwietnia 2026 r. RDS przyjęła uchwałę w sprawie przyjęcia projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne.

Dzień później temat był omawiany podczas posiedzenia Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia. Strona społeczna wskazywała, iż publiczne szpitale powinny zostać objęte odrębnym systemem naprawczym, dostosowanym do specyfiki ochrony zdrowia, a nie rozwiązaniami przeznaczonymi dla przedsiębiorców.

Uchwała Sądu Najwyższego wzmacnia argumenty zwolenników takich zmian.