Somaliland – nowa kolonia Izraela?

Somaliland, samozwańczy kraj w Rogu Afryki, który ogłosił niepodległość od Somalii w 1991 r., pozostaje w dużej mierze nierozpoznany międzynarodowo.

Izrael formalnie uznał Somaliland jako niepodległe państwo 26 grudnia 2025 r., stając się pierwszym członkiem ONZ, który to zrobił. Uznanie to nastąpiło w ramach deklaracji podpisanej “w duchu Abraham Accords” (porozumień normalizacyjnych z krajami arabskimi).
Powody wsparcia są głównie geopolityczne i strategiczne, a nie czysto humanitarne czy ekonomiczne. Somaliland leży nad strategicznym cieśniną Bab al-Mandab, łączącą Morze Czerwone z Oceanem Indyjskim – kluczowym szlakiem handlowym. Izrael widzi w tym szansę na wzmocnienie wpływów w regionie, zwłaszcza przeciwko zagrożeniom z Jemenu (Huti, wspierani przez Iran) i innym rywalom jak Turcja czy Egipt.

Trwają dyskusje o możliwej izraelskiej bazie wojskowej w porcie Berbera co pozwoliłoby na operacje przeciwko Huti. To wpisuje się w szerszą rywalizację o kontrolę nad Morzem Czerwonym i Zatoką Adeńską. Izrael obiecał natychmiastową współpracę w rolnictwie, zdrowiu, technologii i gospodarce. Somaliland z kolei wspiera normalizację Izraela z Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi w 2020 r. i potępia terroryzm.

Uznanie to prowokacja wobec Somalii (która wezwała do sesji RB ONZ) i jej sojuszników, jak Turcja (Erdogan nazwał to “nielegalnym”). Somalia oskarża, iż Somaliland zgodził się na bazę izraelską, dołączenie do Abraham Accords i przesiedlenie Palestyńczyków z Gazy w zamian za uznanie – czemu zaprzecza Somaliland. To może eskalować napięcia w regionie, wciągając Etiopię (sojusznika Izraela) i Egipt.

Większość organizacji międzynarodowych (ONZ, Unia Afrykańska) wspiera jedność Somalii i nie uznaje secesji.

Nie ma bezpośrednich, potwierdzonych dowodów na to, iż uznanie Somalilandu przez Izrael jest motywowane przede wszystkim zasobami naturalnymi – źródła wskazują głównie na cele strategiczne i wojskowe. Jednak w szerszym kontekście geopolitycznym Izrael mógłby skorzystać z inwestycji w surowce, zwłaszcza w ramach partnerstw handlowych i technologicznych. Somaliland ma znaczne zasoby Ropa i gaz Szacowane >4 mld baryłek w blokach SL-10B/SL-13; ~1 mld w Odewayne. Odkrycia w 2022 r., eksploracje przez firmy jak Genel Energy i DNO. Minerały szlachetne Szmaragdy, rubiny, szafiry, złoto, platyna, srebro. Inne minerały – Lit (kluczowy dla baterii), metale bazowe, minerały przemysłowe.
stvincenttimes.com

Izrael mógłby inwestować w technologie wydobywcze lub infrastrukturę (np. odsalanie wody dla górnictwa), co pasuje do obietnic współpracy.
Somalia sugeruje, iż izraelskie uznanie to przykrywka dla kontroli nad portami i surowcami.