1 godzina temu
Dla Janiny Jankowskiej udział w Powstaniu Warszawskim był finałem kilku lat konspiracyjnego dojrzewania. Sanitariuszka "Jasia" ze Zgrupowania "Żywiciel" wspomina tamten czas nie tylko jako okres walki, ale całą swoją drogę do dorosłości.
"To moja młodość"
W 82. rocznicę Powstania Warszawskiego rozmawiamy w Polskim Radiu RDC z osobami, którym stolica zawdzięcza wolność.
– Miałam 17 lat, gdy rozpoczęło się Powstanie Warszawskie, a jak się wojna zaczęła, miałam 12. I to jest moja młodość. Piękne chwile. Niezależnie, czy to były tragiczne, czy to były śmieszne, wszystkie były piękne. Ale myśmy do tego były przygotowane. Ja chodziłam do szkoły z koleżankami i wszystkie brałyśmy udział – wspomina Janina Jankowska.
Jeszcze przed powstaniem działała w harcerstwie. Rozwieszała konspiracyjne afisze, pisała na murach i umieszczała biało-czerwone chorągiewki na grobach żołnierzy poległych w 1939 roku.
"Wśród nich też byli ludzie"
Na decyzję o włączeniu się do walki wpływała okupacyjna codzienność. Jedno z najmocniejszych wspomnień Janiny Jankowskiej pochodzi ze zwykłej klatki schodowej na Żoliborzu.
– Akurat przechodziłam przez tę klatkę i stało dwoje małych dzieci, chłopiec i dziewczynka. I wszedł Niemiec. I te dzieci podskoczyły pod ścianę i podniosły ręce do góry. Ja spojrzałam na tego Niemca, on spuścił głowę. Też wśród nich byli jacyś ludzie – mówi Powstańczyni Warszawska.
Po latach sanitariuszka "Jasia" przez cały czas opowiada o swoich doświadczeniach. Za najważniejsze uważa przekazywanie prawdy młodszym pokoleniom, które coraz mniej wiedzą o okupacji.
82. rocznica Powstania Warszawskiego – obchody
Informacje o rocznicowych wydarzeniach w Warszawie można znaleźć na stronie Muzeum Powstania Warszawskiego. Co roku najważniejszą datą jest 1 sierpnia – rocznica wybuchu powstania. Najważniejszym momentem tego dnia jest godzina 17:00, gdy – jak co roku – Warszawa zatrzyma się na minutę. Właśnie o tej porze w 1944 roku kryptonim "Godzina «W»" rozpoczął powstańczy zryw. Tego dnia w Muzeum Powstania Warszawskiego będzie można porozmawiać z uczestnikami powstania, a wieczorem na Placu Piłsudskiego, po raz dwudziesty Warszawiacy wspólnie zaśpiewają powstańcze piosenki. 5 sierpnia odbędzie się Marsz Pamięci ofiar cywilnych Powstania Warszawskiego.
Historia Powstania Warszawskiego
W Powstaniu Warszawskim, które trwało 63 dni – od 1 sierpnia do 3 października 1944 roku – zginęło około 18 tysięcy Powstańców, a 25 tysięcy zostało rannych. Ogromne były straty wśród ludności cywilnej – wyniosły około 180 tysięcy osób. Pozostałych przy życiu mieszkańców Warszawy, około 500 tysięcy, wypędzono z miasta, które po powstaniu zostało niemal całkowicie zburzone. Specjalne oddziały niemieckie, używając dynamitu i ciężkiego sprzętu, jeszcze przez ponad trzy miesiące metodycznie niszczyły resztki ocalałej warszawskiej zabudowy. Do niemieckiej niewoli trafiło ponad 15 tysięcy Powstańców, w tym dwa tysiące kobiet, wśród nich niemal całe dowództwo Armii Krajowej.
Miał tylko 12 lat. Bogdan Bartnikowski, ps. "Mały" wspomina wybuch Powstania Warszawskiego
"Przed wybuchem uczyliśmy się historii Polski". Wspomnienia uczestniczki Powstania Warszawskiego
Walczyli o wolną i suwerenną Polskę. 82 lata temu wybuchło Powstanie Warszawskie
