To najstarszy cmentarz w Polsce. Powstał wcześniej niż warszawskie Powązki

Mieszkańcy nie chcieli pochówków na nowym cmentarzu

Stary Cmentarz w Płocku powstał w sierpniu 1780 roku. Była to pierwsza w Polsce nekropolia położona nie przy kościele, ale na przedmieściach. Nekropolia znajduje się w najstarszej części Płocka przy al. Kobylińskiego. w tej chwili zajmuje powierzchnię około trzech hektarów.

Początkowo mieszkańcy nie akceptowali grzebania zmarłych na nowym cmentarzu, ponieważ byli przyzwyczajeni do tradycji pochówków przy kościołach.

Kościół służył jako skład prochu i amunicji

W 1801 roku ksiądz Antoni Zdzienicki ufundował na terenie cmentarza kościół św. Katarzyny. To jednak nie zmieniło podejścia mieszkańców. Z powodu małej liczby pochówków do 1817 roku świątynia służyła jako skład prochu i amunicji. Kościół poddano renowacji, ale ostatecznie powoli popadał w ruinę i rozebrano go podczas II wojny światowej.

Cmentarz służył przez prawie 200 lat, aż do końca II wojny światowej. Wtedy też ograniczono liczbę pochówków, a później całkowicie zamknięto nekropolię.

Stary Cmentarz w Płocku (fot. RDC)

Przetrwało 50 nagrobków. Najstarszy pochodzi z 1828 roku

Pod koniec lat 90. Stowarzyszenie Starówka Płocka zainicjowała akcję społeczną “Ratujmy Płockie Powązki”, polegającą na zbiórce pieniędzy na renowację zabytkowych pomników i nagrobków - z około 230 nagrobków do chwili obecnej przetrwało 50.

Najstarszy zachowany i odrestaurowany nagrobek na cmentarzu pochodzi z 1828 roku. Jest to miejsce spoczynku Teresy z Krajewskich Rodzickiej.

W pobliżu znajduje się grób zmarłego w 1841 roku pułkownika Jana Gugenmusa, żołnierza Legionów Dąbrowskiego i armii księcia Józefa Poniatowskiego, odznaczonego Legią Honorową i złotym krzyżem Virtuti Militari. Był też synem nadwornego zegarmistrza ostatniego króla Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Na cmentarzu znajduje się też zbiorowa mogiła bohaterów Powstania Styczniowego z 1863 roku.

Na przełomie XX i XXI wieku na płockim Starym Cmentarzu otwarto dla pochówków nowe kwatery.

Pomniki na Starym Cmentarzu w Płocku (fot. RDC)