Tychy: Tytuł Honorowego Obywatela Miasta dla sześciu osób

1 dzień temu

We wtorek 19 maja odbędzie się uroczysta sesja Rady Miasta Tychy. Samorządowcy spotkają się w Mediatece z okazji 75-lecia nadania Tychom praw miejskich. Podczas sesji aż sześć osób otrzyma tytuł Honorowego Obywatela Miasta. Będą to: Ewa Dziekońska, Maria Lipok-Bierwiaczonek, Andrzej Dziuba, Franciszek Kotulski, gen. Roman Polko i ks. prałat Franciszek Resiak.

Podczas sesji Maria Lipok-Bierwiaczonek wygłosi wykład pt. „Tychy. Historia niezwyczajna”. Następnie podjęte zostaną uchwały dotyczące uhonorowania sześciu wspomnianych osób.

Ewa Dziekońska

Jest architektem i działaczką ekologiczną. Pracowała jako nauczyciel w Technikum Budowlanym w Tychach i Biurze Projektów Miastoprojekt Nowe Tychy.

Opracowała projekty m.in. następujących budynków: przy ul. Wieczorka 15 w Tychach, zrealizowanego w latach 1960-1961 (razem z mężem Markiem Dziekońskim); budynku wielorodzinnego przy ul. Dąbrowskiego 43 w Tychach, zrealizowanego w latach 1969-1970 (razem z M. Dziekońskim); budynku banków PKO, NBP i BS oraz PZU, zaprojektowanego w latach 1970-1973 (razem z M. Dziekońskim i Jerzym Manjurą); pawilonu gastronomicznego Bar Skałka na osiedlu M w latach 1972-1973 (razem z M. Dziekońskim); zespołu 42 domów jednorodzinnych atrialnych na osiedlu F6 w Tychach, zrealizowanego w latach 1977–1985 (razem z M. Dziekońskim).

Ewa Dziekońska otrzymała I nagrodę w ogólnopolskim konkursie na projekt budynku dla Panoramy Racławickiej (wspólnie z Markiem Dziekońskim) w 1957 roku; Nagrodę Państwową II stopnia za projekt i realizację budynku dla Panoramy
Racławickiej (wspólnie z M. Dziekońskim) w 1986 roku. Przyznano jej tytuł „Eko-Kobieta Roku 2016″ województwa śląskiego, Złoty Krzyż Zasługi w 2017 roku oraz Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2025).

Ewa Dziekońska działa w tyskim Kole Polskiego Klubu Ekologicznego.

Maria Lipok-Bierwiaczonek

Inicjatorka i pierwsza dyrektor Muzeum Miejskiego w Tychach. Pod jej kierownictwem muzeum stało się ważnym ośrodkiem dokumentującym historię miasta i lokalnych tradycji.

Maria Lipok-Bierwiaczonek jako etnograf bada i opisuje śląską kulturę, tożsamość i architekturę. Przyczyniła się do powstania Działu Etnografii w Muzeum Śląskim w Katowicach,. Jest współautorką monografii historycznych Katowic, Tychów i Wilamowic.

Dr Maria Lipok-Bierwiaczonek za swoją działalność otrzymała Nagrodę Prezydenta Miasta Tychy w dziedzinie kultury, Nagrodę im. Karola Miarki, Nagrodę im. Wojciecha Korfantego oraz Srebrny i Złoty Krzyżem Zasługi, Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Jest honorowym członkiem Stowarzyszenia Jesteśmy Śląskiem.

Andrzej Dziuba

Przyznanie tytułu Honorowego Obywatela Miasta Tychy senatorowi RP Andrzejowi Dziubie radni uzasadnili jego ponad dwudziestoletnią działalnością na polu samorządowym jako prezydent
Tychów. Inicjowaniem nowych inwestycji w mieście, m.in. rozbudową infrastruktury
drogowej i technicznej, budową parkingów przy dworcach kolejowych, rozwojem komunikacji miejskiej, modernizacją taboru, inicjowaniem i wspieraniem rozwoju tyskiej podstrefy Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.

Jak argumentują tyscy radni, Andrzej Dziuba przyczynił się do modernizacji i rozbudowy infrastruktury sportowej w Tychach (lodowisko, Stadion Miejski, stadion lekkoatletyczny, modernizacja Ośrodka Wypoczynkowego Paprocany, budowa przystani kajakowej).

Rada Miasta podnosi także, iż Andrzej Dziuba przyczynił się do modernizacji budynków szkół i przedszkoli, inicjowania działalności kulturalnej, przejęcia przez miasto i modernizacji dawnego Szpitala Wojewódzkiego.

A. Dziuba związany jest ze Związkiem Miast Polskich, pełnił funkcję przewodniczącego rady powierniczej Wyższej Szkoły Zarządzania i Nauk Społecznych w Tychach; był prezesem klubu piłkarskiego GKS Tychy. Otrzymał Złoty Krzyż Zasługi, Złotą Odznakę Polskiego Związku Hokeja na Lodzie i tytuł „Menedżera Roku 2012″.

Franciszek Kotulski

Był prezydentem Tychów w latach 1991–1994, w kluczowym okresie kształtowania się
struktur samorządu terytorialnego po przemianach ustrojowych, obejmujące budowanie
podstaw organizacyjnych i decyzyjnych funkcjonowania miasta.

Rada Miasta podkreśla, iż F. Kotulski przeprowadził reorganizację Urzędu Miasta Tychy, polegającą na uporządkowaniu jego struktury i kompetencji oraz stworzeniu sprawnego systemu administracyjnego, umożliwiającego realizację zadań gminy w nowych realiach ustrojowych.

F. Kotulski był zaangażowany w prace nad Planem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego oraz wyznaczaniem kierunków jego rozwoju gospodarczego i funkcjonalnego. Przyczynił się do utworzenia Sądu Rejonowego w Tychach. Rozwijał współpracę międzynarodowej miasta (umowa partnerska z dzielnicą Berlina – Marzahn).

Franciszek Kotulski jest radcą prawnym, absolwentem Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz stypendystą programu United States Information Agency (USIA).

F. Kotulski podejmował działania na rzecz rozwoju inicjatyw społecznych, w tym funkcjonowanie ośrodka wsparcia dziennego dla dzieci i młodzieży Christoforos przy parafii bł. Karoliny. Za jego kadencji Rada Miasta przekazała teren pod budowę kościoła bł. Karoliny Kózkówny.

Gen. Roman Polko

Tyszanin, emerytowany wojskowy, dowodził elitarną jednostką GROM, brał udział w zagranicznych misjach wojskowych w Iraku i Kosowie. Był doradcą ds. bezpieczeństwa prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, kierował Biurem Bezpieczeństwa Narodowego.

Gen. Polko odegrał istotną rolę w rozwoju polskich sił zbrojnych, zwłaszcza w rozwój
wojsk specjalnych. Jest autorem i współautorem licznych publikacji dotyczących bezpieczeństwa.

Otrzymał m.in.: Złoty Krzyż Zasługi – w 2025 roku; Srebrny Krzyż Zasługi – w 2002 roku; Srebrny Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” – za długoletnią i wzorową
służbę wojskową i Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju”.

Ks. prałat Franciszek Resiak

Inicjator budowy, a także pierwszy i wieloletni proboszcz parafii pw. Ducha Świętego w Tychach. Dzięki jego staraniom i współpracy z architektem Stanisławem Niemczykiem powstał jeden z najbardziej interesujących i niepowtarzalnych obiektów sakralnych w Polsce. To ks. Resiak zaprosił krakowskiego artystę Jerzego Nowosielskiego do zaprojektowania i wykonania polichromii we wnętrzu kościoła pw. Ducha Świętego, dzięki
czemu w Tychach znajduje się unikatowy zespół nowoczesnego malarstwa sakralnego na skalę światową.

Ks. Franciszek Resiak był także budowniczym kościoła pw. NSPJ w Paprocanach oraz kościoła i cmentarza parafialnego w Żwakowie.

Ks. prałat brał aktywny udział w obronie kamiennego krzyża przy ówczesnej ul. Dzierżyńskiego (dziś Grota-Roweckiego), który władze komunistyczne chciały
usunąć.

W czasie trwania stanu wojennego wspierał duchowo i materialnie strajkujących górników w kopalniach „Piast” w Bieruniu Nowym i „Ziemowit” w Lędzinach. Był jednym z negocjatorów podczas strajku w Fabryce Samochodów Małolitrażowych w Tychach w 1992 roku, podjął się rozmów na prośbę strajkujących.

Ksiądz Franciszek Resiak otrzymał m.in. medal ,Zasłużony dla miasta Tychy oraz tytuł „Zasłużony dla Kopalni Piast”.

*******

Przypomnijmy, iż tytuł Honorowego Obywatela Miasta Tychy jest przyznawany od 2004 roku osobom szczególnie zasłużonym dla miasta i regionu. Oto lista wszystkich osób, które do tej pory otrzymały ten tytuł (według kolejności nadania):

arcybiskup Damian Zimoń (2004) – metropolita katowicki, nagrodzony za zasługi dla Kościoła i regionu,
Mariusz Czerkawski (2009) – wybitny hokeista, wychowanek GKS Tychy,
Marek Moś (2009) – dyrygent, skrzypek i dyrektor artystyczny tyskiej Orkiestry Kameralnej AUKSO,
Prof. dr hab. Marek Szczepański (2009) – socjolog, badacz problematyki regionalnej i tyskiej społeczności,
Paweł Sudoł (2010) – wieloletni prezes Tyskich Browarów Książęcych i Kompanii Piwowarskiej,
Adam Bielecki (2018) – światowej sławy himalaista pochodzący z Tychów,
Stanisław Mazuś (2022) – ceniony artysta malarz związany z miastem,
Prof. dr hab. n. med. Ryszard Poręba (2022) – ginekolog-położnik, pionier nowoczesnej medycyny w Tychach.