Udar nie bierze się znikąd. Profilaktyka może uratować zdrowie

Na Warmii i Mazurach w 2025 roku odnotowano 6453 przypadki udaru mózgu. W tym roku liczba ta osiągnęła już 1671 przypadków.

Wielu z nich można zapobiec dzięki nowoczesnej diagnostyce i leczeniu chorób przewlekłych, takich jak nadciśnienie czy cukrzyca.

Choroby przewlekłe zwiększają ryzyko

Udar mózgu jest jedną z najczęstszych przyczyn zgonów i trwałej niepełnosprawności. W wielu przypadkach jest on konsekwencją chorób przewlekłych, które przez lata rozwijają się bez wyraźnych objawów.

– Wiele czynników ryzyka udaru można wykryć i skutecznie leczyć dużo wcześniej. Dlatego tak ważne są regularne badania i korzystanie z programów profilaktycznych. Dzięki nim można ocenić ryzyko chorób sercowo-naczyniowych i w porę wdrożyć leczenie – podkreśla Magdalena Mil, rzeczniczka prasowa W-M OW NFZ.

Jednym z najważniejszych czynników jest nadciśnienie tętnicze. W regionie w ubiegłym roku z powodu tej choroby leczyło się ponad 309 tysięcy pacjentów. Nieleczone lub źle kontrolowane nadciśnienie prowadzi do uszkodzeń naczyń krwionośnych i może doprowadzić do udaru.

Istotnym czynnikiem jest także cukrzyca – w ubiegłym roku na Warmii i Mazurach leczyło się z jej powodu prawie 107 tysięcy pacjentów. Choroba ta sprzyja uszkodzeniom naczyń krwionośnych oraz zwiększa ryzyko powstawania zakrzepów.

Program profilaktyki chorób układu krążenia

Jednym z narzędzi zapobiegania udarom jest program profilaktyki chorób układu krążenia finansowany przez NFZ. Mogą z niego skorzystać osoby w wieku 35-65 lat, które nie chorują jeszcze na choroby sercowo-naczyniowe i nie korzystały z programu w ciągu ostatnich 5 lat.

Program realizowany jest w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej. W jego ramach pacjent wypełnia ankietę zdrowotną, a następnie wykonywane są podstawowe badania diagnostyczne, m.in. pomiar ciśnienia tętniczego, badanie poziomu glukozy we krwi oraz lipidogram, który pozwala ocenić poziom cholesterolu.

Na podstawie wyników lekarz ocenia ryzyko chorób serca i naczyń krwionośnych, w tym także ryzyko udaru, a w razie potrzeby kieruje pacjenta na dalszą diagnostykę lub wprowadza odpowiednie leczenie.

Profilaktyka także w programie „Moje Zdrowie”

Podstawowe badania profilaktyczne można wykonać również w ramach programu „Moje Zdrowie”. Program umożliwia wykonanie badań oceniających ogólny stan zdrowia i pozwala wykryć czynniki ryzyka chorób przewlekłych, w tym chorób układu krążenia.

Regularne sprawdzanie ciśnienia tętniczego, poziomu cukru we krwi czy cholesterolu pozwala szybciej wykryć nieprawidłowości i rozpocząć leczenie, zanim pojawią się poważne powikłania.

Profilaktyka na co dzień

Specjaliści przypominają, iż oprócz badań ogromne znaczenie ma codzienny styl życia. Regularna aktywność fizyczna, zdrowa dieta, utrzymanie prawidłowej masy ciała, ograniczenie alkoholu oraz rezygnacja z palenia tytoniu znacząco zmniejszają ryzyko chorób układu krążenia.

Narodowy Fundusz Zdrowia zachęca mieszkańców regionu do korzystania z badań profilaktycznych i konsultacji z lekarzem podstawowej opieki zdrowotnej. Wczesne wykrycie nadciśnienia, cukrzycy czy zaburzeń lipidowych pozwala ograniczyć ryzyko poważnych powikłań zdrowotnych, takich jak udar mózgu.

Opracowanie: Agnieszka Budziszewska, Zespół Komunikacji Społecznej i Promocji W-M OW NFZ