Zielone przestrzenie zamiast betonu. Ruszają nowe programy dla gmin i mieszkańców

9 godzin temu

Betonowe place nagrzewające się do wysokich temperatur, gwałtowne ulewy i coraz częstsza susza. Samorządy szukają sposobów, jak lepiej przygotować miasta i wsie na skutki zmian klimatu. Pomóc mają programy Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Opolu. Chodzi m.in. o tworzenie zielonych przestrzeni, małą retencję i zatrzymywanie deszczówki. O szczegółach rozmawiano podczas konferencji „Zielone przestrzenie w praktyce: mikroretencja, dostępność i bioróżnorodność w projektach lokalnych”, którą zorganizowano w Parku Naukowo-Technologicznym w Opolu.

– Chodzi nam o to, żeby takie przestrzenie z mikroklimatem powstały w każdej gminie w województwie opolskim. Mamy dużo zielonych terenów i dzięki temu projektowi chcielibyśmy nadać temu drugie życie, a oprócz tego chcemy zachęcić lokalne społeczności, zachęcić też samorządy do tego, żeby przywróciły to piękno tych terenów – mówi Aleksandra Drescher, prezes Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Opolu.

– Przedstawiamy dwa główne programy, które mają wspomóc adaptację do zmian klimatu naszych miejscowości i naszego całego województwa. Po pierwsze to druga edycja programu „Skwer z Klimatem”. Ma on na celu stworzenie takich innowacyjnych przestrzeni publicznych, takich funkcjonalnych, które odpowiedzą na dzisiejsze zagrożenia, na problemy suszy, na problemy upałów. Żeby to była przestrzeń wykorzystywana też jako właśnie taka infrastruktura bezpieczeństwa. Może tam być zbiornik na wodę, może być zdrój wodny, mogą być lampy solarne, magazyny energii, czyli taki w pełni funkcjonalny mały park, który może odpowiedzieć na potrzeby mieszkańców nawet, kiedy nie ma prądu. Natomiast drugim takim programem to jest program „Mikroretencja”. W ramach tego naboru osoby fizyczne, mieszkańcy, właściciele budynków jednorodzinnych, użytkownicy wieczyści będą mogli skorzystać z dofinansowania na małe instalacje mikroretencyjne, które mają na celu złapanie wody deszczowej, czy też ogólnie wody opadowej i tej wody w magazynowanie na przyszłe cele podlewania, właśnie budowania tej odporności w przypadku suszy. Przy czym będziemy tutaj bardzo mocno naciskać, aby nie kończyło się ta inwestycja na zakupie beczki, czy pięknej kamiennej donicy na wodę. Chodzi o to, żeby zbudować zbiornik najlepiej podziemny, estetyczny – informuje Paweł Klimczak, doradca energetyczny Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Opolu.

– Częściowo sami przyczyniliśmy się do powstawania tzw. miejskich wysp ciepła. Jesteśmy przyzwyczajeni do takiej estetyki związanej, iż najlepiej wybrukować, bo to wszystko ładnie wygląda, przestrzenie ma swoje walory estetyczne, ale niestety przy upałach te wszystkie betonowe przestrzenie się bardzo mocno nagrzewają. Nam bardzo zależy na tym, żeby była zmiana sposobu myślenia, żeby władze lokalne dbały o to, żeby jak najwięcej powstawało tych przestrzeni i my też jesteśmy takimi ambasadorami powstawania tych nowych przestrzeni – podkreśla Barbara Lesik, kierownik zespołu przedsięwzięć ochrony środowiska i doradztwa energetycznego w Opolu.

– W zeszłym roku udało nam się pozyskać pieniądze na zrewitalizowanie tych obiektów wodnych, co nie znaczy, iż nie mamy jeszcze wyzwań, na które będziemy szukali finansowania. Przede wszystkim musimy postawić na edukację, żeby każdy mieszkaniec wiedział, iż woda, która jest zbierana i pochodzi z jego terenu powinna być przez tego mieszkańca zagospodarowana. Nie jest to łatwy temat, ponieważ część mieszkańców uważa, iż jest to problem włodarzy gminy. Niestety to jest obowiązek każdego z nas, każdego mieszkańca – mówi Rafał Miczka, wójt gminy Walce.

– Zagospodarowanie terenów zielonych to jest coś, co nas szczególnie interesuje, bo kilka takich fajnych miejsc mamy, które wymagałyby trochę uwagi i właśnie doinwestowania, zrobienia z nich takich naprawdę wizytówek danych miejscowości. Zawsze trzeba szukać równowagi i oczywiście tam, gdzie ta funkcjonalność jest konieczna, to ta kostka brukowa rzeczywiście jest potrzebna, ale w miejscach, które służą np. rekreacji, wypoczynkowi, to jak najbardziej powinny być realizowane te inwestycje związane z zagospodarowaniem właśnie takich terenów zielonych. My chcielibyśmy zrewitalizować, czy można powiedzieć przywrócić do użytku taki stawek niewielki w jednym z sołectw, zagospodarować teren wokół niego i uczynić z tego terenu takie centrum rekreacji, czyli miejsce, gdzie mieszkańcy po prostu będą przechodzić, wypoczywać, spacerować, gdzie będą po prostu cieszyć się przyrodą – dodaje Tomasz Kandziora, wójt gminy Reńska Wieś.

Szczegóły programu Mikroretencja oraz II edycji programu „Skwer z Klimatem”, regulamin przyznawania dofinansowania oraz nabór wniosków mają być ogłoszone jeszcze w czerwcu na stronie internetowej oraz w mediach społecznościowych Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Opolu.

Aleksandra Drescher, Barbara Lesik, Paweł Klimczak, Barbara Lesik: