2 godzin temu
Kontrole zwolnień lekarskich w Małopolsce przynoszą konkretne efekty finansowe. W 2025 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wstrzymał wypłatę zasiłku chorobowego w ponad 2,3 tysiąca przypadków. Łączna kwota cofniętych świadczeń przekroczyła 3,4 miliona złotych.
ZUS sprawdza, czy chorzy rzeczywiście są chorzy
Kontrole prowadzone przez ZUS dotyczą dwóch obszarów. Pierwszy polega na weryfikacji zasadności zwolnienia lekarskiego. Lekarze orzecznicy sprawdzają, czy osoba przebywająca na zwolnieniu przez cały czas jest niezdolna do pracy, czy też jej stan zdrowia pozwala już na powrót do obowiązków zawodowych.
W 2025 roku w województwie małopolskim aż 1130 spraw zakończyło się skróceniem lub skorygowaniem zwolnienia lekarskiego. W efekcie Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie wypłacił świadczeń o wartości ponad 920 tysięcy złotych.
Praca, wyjazdy i imprezy. Najczęstsze nadużycia na L4
Drugi rodzaj kontroli dotyczy sposobu wykorzystywania zwolnienia lekarskiego. Sprawdzane jest, czy osoba przebywająca na L4 faktycznie dochodzi do zdrowia, czy też wykonuje czynności, które są z tym niezgodne.
W 2025 roku w Małopolsce aż 1176 osób zostało przyłapanych na nieprawidłowym wykorzystywaniu zwolnienia. W takich sytuacjach ZUS wstrzymuje wypłatę świadczenia, a jeżeli zostało już wypłacone – trzeba je zwrócić. Łączna kwota cofniętych zasiłków z tego powodu wyniosła niemal 2,5 miliona złotych.
Do najczęstszych nadużyć należą między innymi wykonywanie pracy – zarówno legalnej, jak i „na czarno” – dla innego podmiotu, na przykład jako taksówkarz, pracownik restauracji czy we własnej firmie. ZUS wykrywa także przypadki wyjazdów wypoczynkowych, udziału w szkoleniach, kursach czy zebraniach.
Zdarzają się również sytuacje bardziej zaskakujące – udział w imprezach rodzinnych i sportowych, a choćby start w maratonie, gra w meczu piłkarskim czy lot paralotnią. Kontrolerzy odnotowują też przypadki wykonywania prac remontowych lub budowlanych, takich jak remont dachu czy budowa domu.
Zmiany w zwolnieniach lekarskich już od kwietnia
System zwolnień lekarskich czekają w najbliższym czasie istotne zmiany. Część nowych przepisów zacznie obowiązywać już 13 kwietnia.
Nowe regulacje wprowadzą między innymi pojęcie tzw. czynności incydentalnej, czyli jednorazowego działania, które nie spowoduje automatycznej utraty zasiłku chorobowego. Kontrolerzy ZUS zyskają również nowe uprawnienia – będą mogli wylegitymować osobę przebywającą na zwolnieniu oraz wejść do miejsca, w którym przeprowadzana jest kontrola.
Kolejna duża zmiana od 2027 roku
Jeszcze większe zmiany planowane są od 1 stycznia 2027 roku. w tej chwili osoba pracująca w kilku miejscach musi otrzymać oddzielne zwolnienie lekarskie dla wszystkich tytułu ubezpieczenia – na przykład dla etatu i prowadzonej działalności gospodarczej.
Po zmianie przepisów lekarz – na wniosek pacjenta – nie będzie musiał wystawiać kilku zwolnień. Dotyczyć to będzie sytuacji, w których choroba uniemożliwia wykonywanie jednego rodzaju pracy, ale nie wyklucza wykonywania obowiązków w innym miejscu zatrudnienia.
Źródło: ZUS
Zdjęcie ilustracyjne/Fot. Internet
