Kończysz 75 lat w październiku? Do emerytury może dojść 366,68 zł bez składania wniosku

Seniorzy, którzy w październiku 2026 roku kończą 75 lat i pobierają emeryturę lub rentę z ZUS, mogą otrzymać dodatkowe 366,68 zł miesięcznie. Nie każdy jubilat dostanie jednak wyższy przelew na identycznych warunkach. Znaczenie ma pobyt w określonych placówkach opiekuńczych, a osoby otrzymujące już zasiłek pielęgnacyjny z gminy muszą zawiadomić urząd o zmianie. Podobne nazwy tych wypłat mogą prowadzić do kosztownej pomyłki.

Fot. Evgeny Atamanenko / Shutterstock.

Po 75. urodzinach ZUS przyznaje dodatek z urzędu

W październiku 2026 roku granicę wieku osiągają osoby urodzone w październiku 1951 roku. Liczy się ukończenie 75 lat, a nie rozpoczęcie roku, w którym przypadają urodziny. Podstawą jest art. 75 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, której tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. z 2025 roku pod poz. 1749, z późniejszymi zmianami. Przepis dotyczy osoby uprawnionej do emerytury lub renty, dlatego sam wiek nie zastępuje prawa do podstawowego świadczenia. ZUS ma dane potrzebne do ustalenia wieku emeryta i przyznaje dodatek bez jego wystąpienia. Nie trzeba umawiać wizyty tylko po to, żeby zgłosić nadchodzące urodziny.

Obecna kwota obowiązuje od 1 marca 2026 roku i została podana w komunikacie prezesa ZUS z 17 lutego 2026 roku. Dodatek podlega corocznej waloryzacji, więc 366,68 zł jest stawką aktualną w październiku, a nie kwotą zagwarantowaną na wszystkie kolejne lata. To świadczenie miesięczne wypłacane razem z emeryturą lub rentą, a nie jednorazowa premia urodzinowa. Nie należy oczekiwać osobnego przelewu w dniu ukończenia 75 lat; termin wypłaty wynika z decyzji ZUS. Osoba, która otrzymywała już dodatek przed osiągnięciem tego wieku, nie dostaje kolejnego z tego samego tytułu. Trzeba więc sprawdzić, czy pieniądze pojawiły się po raz pierwszy, czy były częścią wypłaty już wcześniej.

Dodatek może przysługiwać także młodszym emerytom i rencistom, ale wtedy obowiązuje inna droga uzyskania prawa. Konieczne jest stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, a ZUS rozpatruje wniosek i dokumentację medyczną. Te warunki muszą wystąpić łącznie. Sama przewlekła choroba albo posiadanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności nie oznaczają automatycznie przyznania dodatku. Po ukończeniu 75 lat nie jest potrzebne takie orzeczenie ani zaświadczenie lekarskie. Senior nie musi udowadniać, iż wymaga pomocy przy codziennych czynnościach, ale przez cały czas dotyczą go ograniczenia związane z pobytem w placówce.

Pobyt w ZOL lub ZPO może wyłączyć prawo do dodatku

Najważniejszy wyjątek wynika z art. 75 ust. 4 tej samej ustawy. Dodatek co do zasady nie przysługuje osobie przebywającej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym albo zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym, czyli w ZOL lub ZPO. Prawo do niego zachowuje jednak osoba, która przebywa poza placówką przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu. Decydują dni spędzone poza zakładem, a dokładnie 14 dni nie spełnia tego warunku. Przy ustalaniu prawa za konkretny miesiąc potrzebne są rzeczywiste daty pobytu i wyjść, dlatego rodzinie przyda się potwierdzenie z placówki. Ukończenie 75 lat nie znosi tego ograniczenia, choćby gdy przyznanie dodatku z powodu wieku odbywa się bez wniosku.

Nie można traktować każdego domu seniora i każdego domu pomocy społecznej tak samo jak ZOL. Odrębny przepis dotyczy mieszkańców ponadgminnego domu pomocy społecznej, którzy zostali do niego skierowani przed 1 stycznia 2004 roku. Zgodnie z art. 158 ustawy z 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej, której tekst jednolity opublikowano w Dz.U. z 2026 roku pod poz. 639, z późniejszymi zmianami, takim osobom dodatek nie przysługuje, chyba iż przebywają poza tym domem przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu. To regulacja dotycząca określonej grupy mieszkańców DPS. Przy wyjaśnianiu sprawy z ZUS trzeba podać formalny rodzaj placówki, a w tym przypadku również datę skierowania. Sama nazwa reklamowa ośrodka nie rozstrzyga, który przepis ma zastosowanie.

Dodatku z ZUS nie można pobierać razem z zasiłkiem z gminy

Dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny to odrębne świadczenia, mimo iż ich nazwy różnią się tylko 1 słowem. Pierwszy wypłaca ZUS z emeryturą lub rentą, drugi obsługuje gmina lub wskazana przez nią jednostka i wynosi w tej chwili 215,84 zł miesięcznie. Zakaz ich łączenia zapisano w art. 16 ust. 6 ustawy z 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych, której tekst jednolity ogłoszono w Dz.U. z 2026 roku pod poz. 1240. Zasiłek nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku. Liczy się prawo do świadczenia z ZUS, więc nie można utrzymać gminnej wypłaty tylko dlatego, iż pierwszy przelew dodatku jeszcze nie wpłynął. Po otrzymaniu decyzji trzeba niezwłocznie poinformować organ wypłacający zasiłek o zmianie uprawnień, zgodnie z art. 25 ust. 1 tej ustawy.

Ta różnica zmienia sposób liczenia pieniędzy w domowym budżecie. Osoba, która nie pobierała zasiłku z gminy ani dodatku z ZUS, może zyskać pełną kwotę dodatku, o ile spełnia warunki wypłaty. Gdy senior otrzymywał już 215,84 zł zasiłku, świadczenie z ZUS zastępuje gminne wsparcie. Różnica między 366,68 zł a 215,84 zł wynosi 150,84 zł miesięcznie. Nie należy doliczać całej nowej kwoty do dotychczasowych wpływów i zakładać, iż obie pozostaną na koncie. Wyższa emerytura z dodatkiem oraz ustanie osobnego zasiłku mogą być widoczne jako zmiany w różnych przelewach. Najłatwiej porównać osobno wysokość świadczenia z ZUS i wypłaty z urzędu, a następnie policzyć ich łączną zmianę.

Gdy oba świadczenia wpłyną za ten sam okres, ustawa przewiduje sposób ich rozliczenia. Art. 16 ust. 7 i 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, iż organ emerytalno-rentowy pomniejsza emeryturę lub rentę o kwotę zasiłku wypłaconego za okres, za który przyznano dodatek, i przekazuje pieniądze adekwatnemu organowi gminy. Takie przekazanie uznaje się za zwrot nienależnie pobranego świadczenia. Późniejsza wypłata emerytury może więc zostać pomniejszona, a 2 przelewy nie potwierdzają prawa do zachowania obu kwot. Senior powinien zgłosić nakładające się okresy i uzgodnić z urzędem rozliczenie, zamiast odsyłać pieniądze bez sprawdzenia, czy zwrotu nie przeprowadził już ZUS. Do wyjaśnienia sprawy lepiej nie wydawać kwoty zasiłku za wspólny okres.

W Warszawie sprawę gminnego zasiłku obsługuje urząd dzielnicy

Serwis Warszawa 19115 wskazuje, iż sprawy zasiłku pielęgnacyjnego prowadzi urząd dzielnicy adekwatny dla miejsca zamieszkania. Powiadomienie o przyznaniu dodatku należy skierować do jednostki obsługującej dotychczasowe świadczenie, wskazanej w decyzji o zasiłku. W Śródmieściu sprawy świadczeń rodzinnych są obsługiwane przy ul. Nowy Świat 39, a numer kontaktowy to 22 443 92 78. Mieszkańcy Wawra mogą uzyskać informacje w urzędzie przy ul. Żegańskiej 1, pod numerem 22 443 70 90. Przed wizytą dobrze ustalić, jak przekazać decyzję ZUS i czy urząd potrzebuje jej kopii. Kwota dodatku i zasady przyznania go po 75. urodzinach są takie same jak w pozostałych częściach kraju.

Decyzje i historia wypłat pomagają sprawdzić należną kwotę

Praktyczne przygotownie zaczyna się od sprawdzenia dotychczasowej decyzji ZUS i osobnych wypłat z urzędu. Po ukończeniu 75 lat należy przejrzeć nową korespondencję i porównać przelew ze wskazanymi w decyzji składnikami świadczenia. Gdy dodatku nie ma, kontakt z ZUS pozwoli ustalić, czy trwa przyznawanie prawa, czy zastosowano ograniczenie związane z placówką. Do rozmowy przydadzą się decyzja emerytalna lub rentowa oraz dokumenty dotyczące pobytu w ZOL, ZPO albo DPS, o ile senior korzysta z takiej opieki. Nie trzeba składać na zapas wniosku o dodatek z powodu wieku. W razie odmowy podstawę decyzji trzeba sprawdzić wraz z zawartym w niej pouczeniem o możliwości odwołania.

Osoba pobierająca gminny zasiłek powinna przekazać urzędowi datę decyzji ZUS oraz okres, od którego przyznano dodatek. Kopia pisma i potwierdzenie zgłoszenia ułatwią wyjaśnienie ewentualnego nakładania się wypłat. Dokumenty placówki powinny wskazywać dokładne daty pobytu i dni spędzonych poza nią, ponieważ warunek ponad 2 tygodni odnosi się do konkretnego miesiąca. Pozwoli to ustalić prawo do wypłaty bez opierania się na przybliżonych terminach podawanych przez rodzinę. Przy równoczesnym wpływie dodatku i zasiłku urząd powinien wyjaśnić, jaki okres będzie rozliczany i czy pieniądze przekaże mu ZUS. Dopiero po tym rozliczeniu można ocenić, jaka kwota pozostaje do dyspozycji na rachunku.