Kraków wprowadza Strefę Czystego Transportu – co to oznacza dla kierowców?

Od 1 stycznia 2026 roku w Krakowie zacznie obowiązywać Strefa Czystego Transportu (SCT) – nowy system regulacji ruchu, który ma ograniczyć emisję spalin i poprawić jakość powietrza w mieście. SCT obejmie około 60 % obszaru Krakowa, w tym większość dróg wewnątrz IV obwodnicy i innych zarządzanych przez miasto terenów komunikacyjnych.

Na czym polega Strefa Czystego Transportu?

Strefa Czystego Transportu to forma strefy niskiej emisji (Low Emission Zone), w ramach której do centrum mogą wjeżdżać tylko pojazdy spełniające określone normy emisji spalin. Celem tej strefy jest ograniczenie liczby aut z wysokimi emisjami oraz redukcja zanieczyszczeń – podobne rozwiązania funkcjonują już w wielu europejskich miastach.

Kogo dotyczy strefa od 1 stycznia 2026?

Większość osób codziennie jeżdżących do Krakowa nie musi podejmować żadnych działań, jeżeli ich pojazdy spełniają minimalne wymogi emisji. Dla samochodów osobowych do 3,5 tony obowiązują m.in.:

• Samochody benzynowe: norma Euro 4 lub młodsze / wyprodukowane od 2005 r. wzwyż.
• Samochody z silnikiem Diesla: norma Euro 6 lub młodsze / wyprodukowane od 2014 r. wzwyż.

Oznacza to, iż wiele nowszych samochodów – choćby tych około 10–20‑letnich – automatycznie spełnia kryteria i bez dodatkowych formalności może poruszać się w strefie.

Kontrola i system SCT

System SCT działa w oparciu o system informatyczny, który od grudnia 2025 r. jest dostępny online. Kierowcy mogą tam sprawdzić, czy ich auto spełnia wymagania, zgłosić pojazd do systemu, a w niektórych przypadkach zarejestrować specjalne uprawnienia (np. dla odwiedzin w placówkach medycznych). W kolejnych tygodniach uruchomione zostaną też stacjonarne Punkty Obsługi Mieszkańców.

Zwolnienia i wyjątki

Niektóre pojazdy i grupy kierowców będą mogły korzystać ze zwolnień lub specjalnych uprawnień do wjazdu do strefy:

• Mieszkańcy Krakowa – samochody, które nie spełniają norm, mogą być zwolnione po zgłoszeniu w systemie, jeżeli były własnością wcześniej zadeklarowaną.
• Osoby z niepełnosprawnością – dzięki ważnej karcie parkingowej UE można zgłosić pojazd z uprawnieniem do wjazdu.
• Specjalne przypadki medyczne – możliwe jest zwolnienie przy okazji potwierdzonych wizyt w placówkach zdrowotnych w strefie.
• Pojazdy zabytkowe i specjalne – mogą uzyskać zwolnienie po zgłoszeniu w systemie.

Dla osób spoza Krakowa, których pojazdy nie spełniają norm, przewidziano trzyletni okres przejściowy (2026–2028). W tym czasie będzie można wjeżdżać do strefy po uiszczeniu odpowiedniej opłaty (np. opłata godzinowa, dzienna lub abonament miesięczny). Po 31 grudnia 2028 r. możliwość ta zostanie wycofana.

Kary za nieprzestrzeganie zasad

Nieuprawniony wjazd do Strefy Czystego Transportu może skutkować mandatem do 500 zł, nakładanym na podstawie artykułu 96c Kodeksu wykroczeń przez straż miejską lub policję.