Upał to nie tylko dyskomfort
Upał występuje wtedy, gdy temperatura powietrza przy powierzchni ziemi przekracza 30 stopni Celsjusza.
Wraz ze wzrostem temperatur znacząco rośnie ryzyko odwodnienia i przegrzania organizmu.
Może dojść do udaru słonecznego lub cieplnego, który jest stanem zagrażającym zdrowiu, a choćby życiu.
Objawy, których nie wolno lekceważyć
Do niepokojących objawów przegrzania organizmu należą między innymi:
- zmęczenie,
- silne bóle i zawroty głowy,
- nudności,
- gorączka,
- szum w uszach,
- drgawki,
- wzrost temperatury ciała,
- szybsze bicie serca,
- przyspieszony oddech,
- osłabienie,
- zaburzenia świadomości,
- utrata przytomności.
Jeśli pojawią się zawroty głowy, silne osłabienie, niepokój, dotkliwe pragnienie lub ból głowy, należy przenieść się w chłodne miejsce i w razie potrzeby zadzwonić pod numer alarmowy 112.
Upał wpływa także na koncentrację
Wysokie temperatury oddziałują również na układ nerwowy człowieka.
Mogą powodować ospałość, rozdrażnienie, spadek koncentracji i gorszą efektywność pracy.
Warto o tym pamiętać szczególnie podczas prowadzenia samochodu. W czasie upałów kierowcy powinni częściej robić przerwy i odpoczywać w zacienionych miejscach.
Dzieci, seniorzy i chorzy są szczególnie narażeni
Upał jest wyjątkowo niebezpieczny dla dzieci i osób starszych.
Seniorzy podczas wysokich temperatur powinni ograniczać wychodzenie z domu. jeżeli wyjście jest konieczne, powinni pamiętać o nakryciu głowy i regularnym piciu wody.
Osoby starsze często przyjmują większą liczbę leków. Podczas odwodnienia ich stężenie w organizmie może wzrosnąć choćby do poziomu zagrażającego zdrowiu. Dlatego w czasie upałów warto uważnie obserwować samopoczucie i pozostawać w kontakcie z lekarzem.
Nigdy nie zostawiaj dziecka ani zwierzęcia w samochodzie
Pod żadnym pozorem nie wolno zostawiać dzieci ani zwierząt w zaparkowanym pojeździe.
Temperatura w nagrzanym samochodzie może przekraczać choćby 50–60 stopni Celsjusza.
Dla dziecka lub psa zamkniętego w aucie może to oznaczać śmiertelne zagrożenie.
Zwierzęta także są narażone na przegrzanie organizmu. Psy regulują temperaturę między innymi przez dyszenie, dlatego pozostawienie ich w samochodzie na słońcu może doprowadzić do tragedii.
Jak chronić się przed upałem?
W czasie wysokich temperatur warto stosować kilka podstawowych zasad.
W ciągu dnia najlepiej zamknąć okna i żaluzje, aby ograniczyć napływ gorącego powietrza do pomieszczeń. Okna warto otwierać rano i wieczorem, gdy temperatura jest niższa.
Należy nosić lekką, przewiewną odzież z naturalnych tkanin, najlepiej w jasnych kolorach.
W najgorętszej porze dnia trzeba unikać forsownego wysiłku fizycznego, długiego przebywania na słońcu i gwałtownego przechodzenia z klimatyzowanego pomieszczenia na zewnątrz.
Pij wodę i jedz lżej
W upalne dni trzeba regularnie nawadniać organizm.
Najlepiej pić dużo wody, szczególnie niegazowanej. Warto unikać alkoholu, ponieważ sprzyja odwodnieniu organizmu.
Posiłki powinny być lekkie, oparte na warzywach i owocach. Tłuste, smażone i wysokokaloryczne dania dodatkowo obciążają organizm zmęczony wysoką temperaturą.
Ostrożnie nad wodą
Podczas wypoczynku nad wodą nie należy gwałtownie wchodzić do niej bezpośrednio po opalaniu.
Przed zanurzeniem warto najpierw opłukać ciało wodą, szczególnie twarz i klatkę piersiową, a dopiero później powoli wejść do wody.
Nagła zmiana temperatury może być niebezpieczna dla organizmu.
Krem z filtrem to podstawa
Podczas przebywania na słońcu należy stosować kremy z filtrem SPF.
Trzeba jednak pamiętać, iż kosmetyki z filtrem nie zapewniają pełnej ochrony, a jedynie zmniejszają ryzyko poparzeń.
Krem należy nakładać przed wyjściem na słońce i ponawiać aplikację po pływaniu, spoceniu się lub wytarciu skóry ręcznikiem.
Praca podczas upałów
Wysokie temperatury są również zagrożeniem dla pracowników.
Pracodawca ma obowiązek organizowania pracy w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki. Może to oznaczać między innymi zapewnienie napojów, wentylatorów, klimatyzacji, miejsc do odpoczynku, dodatkowych przerw lub osłony przed promieniami słonecznymi.
Przy pracach na otwartej przestrzeni przy temperaturze powyżej 25 stopni Celsjusza pracownikom należy zapewnić napoje.
Jak pomóc osobie przegrzanej?
W przypadku podejrzenia przegrzania organizmu należy gwałtownie zareagować.
Osobę poszkodowaną trzeba przeprowadzić w chłodne, zacienione miejsce, poluzować ubranie, podać chłodną wodę do picia oraz zwilżyć twarz, ręce i nogi.
Jeśli stan chorego jest poważny, należy wezwać pomoc.
Numery alarmowe:
- 112 – numer alarmowy wspólny dla wszystkich służb,
- 999 – pogotowie ratunkowe,
- 998 – straż pożarna,
- 997 – policja.
Jeśli osoba straci przytomność, ale oddycha prawidłowo, należy ułożyć ją w pozycji bezpiecznej. jeżeli oddycha nieprawidłowo lub nie oddycha, trzeba wezwać pomoc i rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową.
