Zabytkowe autobusy i jeden z najstarszych tramwajów w Polsce wyjadą dziś na ulice Krakowa

To będzie wyjątkowa niedziela dla miłośników krakowskiej komunikacji. 9 sierpnia w ramach Krakowskiej Linii Muzealnej na ulice miasta wyjadą historyczne autobusy, które połączą Mały Płaszów z Cmentarzem Olszanica. Na torach pojawi się natomiast prawdziwy rarytas – wagon Maximum nr 325 z 1901 roku, jeden z najstarszych czynnych tramwajów w Polsce.

Krakowska Linia Muzealna po raz kolejny przypomni mieszkańcom, jak zmieniała się komunikacja miejska na przestrzeni kolejnych dekad. W niedzielę uruchomiona zostanie specjalna autobusowa linia H, a na dobrze znanej linii tramwajowej 0 pojawi się ponad 120-letni wagon wypożyczony z Wrocławia.

Linia H z Małego Płaszowa do Cmentarza Olszanica

Historyczne autobusy będą kursowały na trasie Mały Płaszów P+R – Cmentarz Olszanica. Według rozkładu Krakowskiej Linii Muzealnej pojazdy będą odjeżdżać z Małego Płaszowa od godz. 11.00, a kolejne kursy zaplanowano co 30 minut. Ostatni z opublikowanych kursów powrotnych dociera do Małego Płaszowa przed godz. 18.00.

Trasa prowadzi przez:

Mały Płaszów P+R – Lipska – Kuklińskiego – Powstańców Wielkopolskich – Limanowskiego – Na Zjeździe – Starowiślna – okolice centrum – Franciszkańska – Straszewskiego – Piłsudskiego – al. Focha – Królowej Jadwigi – Junacka – Chełmska – Olszanicka – Cmentarz Olszanica.

Autobusy zatrzymają się m.in. przy Podgórzu SKA, św. Wawrzyńca, Starowiślnej, Placu Wszystkich Świętych, UJ/AST, Piastowskiej, Parku Decjusza i Chełmie. To oznacza, iż zabytkowym pojazdem będzie można przejechać praktycznie przez sporą część miasta – od południowo-wschodniego Krakowa, przez centrum, aż po Olszanicę.

Cztery autobusy z Sanoka. Jeden z nich debiutuje jako zabytek

Na linię H skierowane zostaną cztery pojazdy wyprodukowane w zakładach w Sanoku: San H100 nr 90, Autosan H6 nr 10108, San H01B nr 86 oraz Autosan SanCity M09LE nr DA107.

Szczególnie interesujący będzie ten ostatni. SanCity DA107 po raz pierwszy wystąpi w roli historycznego autobusu.

Historia tego modelu w Krakowie zaczęła się w 2009 roku, kiedy MPK kupiło siedem niewielkich pojazdów. Dzięki swoim rozmiarom dobrze sprawdzały się przede wszystkim na liniach prowadzących przez ciaśniejsze osiedlowe ulice. Z czasem przewoźnik kupował kolejne, nowsze generacje SanCity, wyposażone m.in. w silniki spełniające normę Euro 6 i klimatyzację.

Pierwsza generacja zakończyła regularną służbę w Krakowie w 2025 roku. Autobus DA107 został jednak zachowany. Przed włączeniem do kolekcji historycznej odnowiono jego powłokę lakierniczą i przywrócono charakterystyczne malowanie znane z 2009 roku – jasnoniebieski dół nadwozia i szeroki biały pas.

Maximum z 1901 roku ponownie na krakowskich torach

Drugą atrakcją niedzieli będzie tramwajowa linia 0, kursująca na trasie Dajwór – Cichy Kącik – Dajwór. Pojawi się na niej wagon Maximum nr 325 z 1901 roku, wypożyczony na sezon z Wrocławia. MPK zalicza go do najstarszych czynnych tramwajów w Polsce.

Tramwaj pojedzie z Dajworu przez ul. św. Wawrzyńca, Starowiślną, rejon Podgórza i Kazimierza, następnie przez centrum – Stradomską, św. Gertrudy, Dominikańską, Franciszkańską, Straszewskiego i Piłsudskiego – do Cichego Kącika. W drodze powrotnej ponownie przejedzie przez ścisłe centrum miasta.

W przypadku niesprzyjającej pogody odkryty zabytkowy wagon może zostać zastąpiony tramwajem typu GT6.

Ponad 120 lat historii na czterech osiach

Maximum nr 325 został wyprodukowany w 1901 roku w Hamburgu dla komunikacji miejskiej we Wrocławiu. Jego konstrukcja wykorzystywała rozwiązanie określane jako Maximum Traction Truck – system wózków z większą osią napędową i mniejszą osią toczną. Pozwalało to budować pojemne wagony, które przy relatywnie niewielkim nacisku na osie dobrze radziły sobie również na ciasnych łukach.

Eksploatacja czteroosiowych drewnianych Maximumów we Wrocławiu zakończyła się w 1970 roku. Po latach jeden z wagonów odnaleziono na terenie ogródków działkowych. W latach 2019–2021 został gruntownie odrestaurowany i przywrócony do formy nawiązującej do pierwotnego wyglądu, m.in. z charakterystycznymi otwartymi pomostami.

W Polsce zachowały się zaledwie dwa tramwaje reprezentujące tę rodzinę konstrukcyjną – wrocławski Maximum oraz krakowski SN3, popularnie określany jako Zeppelin. Tego lata oba można zobaczyć w Krakowie.

Zwykły bilet wystarczy

Przejazd zabytkowymi pojazdami nie wymaga kupowania specjalnego biletu. Na Krakowskiej Linii Muzealnej obowiązuje normalna taryfa komunikacji miejskiej. Obsługę konduktorską w historycznych pojazdach zapewniają członkowie Krakowskiego Klubu Modelarzy Kolejowych.

Krakowska Linia Muzealna kursuje w tym roku już po raz 24. Sezon rozpoczął się 7 czerwca i potrwa do 20 września. Zabytkowe tramwaje i autobusy pojawiają się na ulicach przede wszystkim w niedziele.

Grzegorz Górski