Zdjęcie: czarny tydzień szpitali powiatowych Lwówek Śląski

Powiatowe Centrum Zdrowia w Lwówku Śląskim jest jednym z 22 dolnośląskich szpitali, które przyłączyły się do ogólnopolskiej akcji protestacyjnej.

Protest szpitali powiatowych, realizowany w formule ogólnopolskiego „Czarnego Tygodnia”, jest konsekwencją wieloletnich problemów systemowych, które jak wskazują zarządzający placówkami oraz personel medyczny, osiągnęły poziom zagrażający dalszemu funkcjonowaniu lecznic i bezpieczeństwu pacjentów.

Jednym z głównych powodów protestu jest sposób finansowania świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Szpitale od lat zwracają uwagę na zaniżone wyceny procedur medycznych, które nie odpowiadają rzeczywistym kosztom ich wykonania. W praktyce oznacza to, iż każda hospitalizacja czy badanie wykonywane w ramach kontraktu generuje niewystarczające przychody, a w przypadku przekroczenia limitów tzw. nadwykonań, placówki często w ogóle nie otrzymują zapłaty. Taka sytuacja prowadzi do narastania strat finansowych, które w skali kraju liczone są w miliardach złotych.

„Związek Pracodawców Szpitali Powiatowych od wielu miesięcy alarmuje, iż obecna polityka finansowania ochrony zdrowia doprowadza nasze placówki do załamania i realnie zagraża bezpieczeństwu pacjentów. Brak rozliczeń za 2025 rok, ograniczanie finansowania nadwykanań oraz zaniżone wyceny świadczeń oznaczają, iż zdecydowana większość szpitali powiatowych kończy rok stratą, a skumulowane wyniki liczone w skali kraju sięgają miliardów złotych. Jednocześnie setki szpitali mają zobowiązania wymagalne liczone w miliardach, a w wielu placówkach poziom zadłużenia przewyższa wartość aktywów, co oznacza ryzyko utraty płynności.” – czytamy w stanowisku ZPSP.

Dodatkowym czynnikiem pogłębiającym kryzys są zapowiadane ograniczenia finansowania w kluczowych obszarach, takich jak ambulatoryjna opieka specjalistyczna, rehabilitacja czy diagnostyka obrazowa. Zmiany zasad rozliczania badań, takich jak tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny czy endoskopia, mogą sprawić, iż ich wykonywanie stanie się dla szpitali jeszcze mniej opłacalne. Już obecnie, po wyczerpaniu kontraktu, każde kolejne badanie oznacza dla placówki stratę.

„Po wyczerpaniu kontraktu każde badanie jest wykonywane poniżej realnego kosztu, więc szpital do niego dopłaca. Szpitali powiatowych po prostu nie stać na wykonywanie badań ponad limit – przy obecnych stawkach każde dodatkowe badanie generuje stratę, a nieuczciwie finansowana diagnostyka pogłębia zadłużenie. Ograniczenie finansowania nadwykonań oznacza powrót długich kolejek, późniejsze rozpoznanie choroby, cięższe leczenie i gorsze rokowania. Coraz więcej pacjentów będzie wypychanych do sektora prywatnego albo skazywanych na wielomiesięczne oczekiwanie na badania, które z medycznego punktu widzenia są potrzebne na już” – wskazuje ZPSP.

Szpitale powiatowe wskazują również na brak spójnej strategii państwa wobec tego segmentu ochrony zdrowia. Nie określono jasno, jakie świadczenia powinny być utrzymywane na poziomie lokalnym, ani w jaki sposób mają być finansowane rosnące koszty działalności, w tym wynagrodzeń, energii czy materiałów medycznych. W praktyce zarządzanie placówkami sprowadza się do bieżącego balansowania pomiędzy koniecznością zapewnienia ciągłości leczenia a regulowaniem podstawowych zobowiązań.

Istotnym elementem protestu jest także sprzeciw wobec postępującej centralizacji systemu ochrony zdrowia. Zdaniem środowiska medycznego koncentracja świadczeń w dużych ośrodkach miejskich odbywa się kosztem szpitali powiatowych, które pełnią kluczową rolę w zabezpieczeniu zdrowotnym mieszkańców mniejszych miejscowości. Ich osłabienie lub likwidacja oznaczałaby wydłużenie czasu dostępu do leczenia oraz pogorszenie rokowań pacjentów.

W tym kontekście organizowane działania protestacyjne, w tym symboliczne akcje jak minuta ciszy, mają zwrócić uwagę opinii publicznej na skalę problemu. Jak podkreślają przedstawiciele szpitali, protest prowadzony jest nie tylko w interesie pracowników ochrony zdrowia, ale przede wszystkim pacjentów, dla których dalsze ograniczanie finansowania może oznaczać dłuższe kolejki, opóźnioną diagnostykę i utrudniony dostęp do podstawowych świadczeń medycznych.

O akcji możemy przeczytać także na stronach internetowych Powiatowego Centrum Zdrowia w Lwówku Śląskim.